Η συνεχής άνοδος των τιμών σε ακίνητα και ενοίκια τα τελευταία χρόνια μετατρέπει τη στέγη σε έναν από τους μεγαλύτερους «πονοκεφάλους» για τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά. Τα νεότερα στοιχεία της Eurostat επιβεβαιώνουν ότι το στεγαστικό πρόβλημα δεν αποτελεί ελληνική ιδιαιτερότητα, αλλά έχει πλέον ξεκάθαρα πανευρωπαϊκή διάσταση.
Σύμφωνα με τα επίσημα δεδομένα, από το 2015 έως και το τρίτο τρίμηνο του 2025 τα ενοίκια στην Ευρωπαϊκή Ένωση αυξήθηκαν συνολικά κατά 21,1%, ενώ οι τιμές των κατοικιών κατέγραψαν πολύ μεγαλύτερη άνοδο. Η εικόνα αυτή αποτυπώνει τις έντονες πιέσεις που δέχεται η αγορά, την ώρα που τα εισοδήματα δεν ακολουθούν αντίστοιχους ρυθμούς αύξησης.
Η έλλειψη νέων κατασκευών, σε συνδυασμό με τη ραγδαία άνοδο των τιμών πώλησης, έχει στρέψει μεγάλο μέρος του πληθυσμού προς την ενοικίαση. Το αποτέλεσμα είναι ένας φαύλος κύκλος, όπου η αυξημένη ζήτηση πιέζει περαιτέρω τα ενοίκια, καθιστώντας την πρόσβαση σε αξιοπρεπή κατοικία ολοένα και πιο δύσκολη.
Χαρακτηριστική είναι η ανάλυση που παρουσίασε σε ανάρτησή του στο LinkedIn ο Θεόδωρος Μητράκος, διευθυντής και πρώην υποδιοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, ο οποίος συμπυκνώνει με αριθμούς μια πραγματικότητα που δύσκολα αμφισβητείται. Όπως επισημαίνει, μόνο στο τρίτο τρίμηνο του 2025 οι τιμές των κατοικιών στην ΕΕ αυξήθηκαν κατά 5,5% σε ετήσια βάση, ενώ τα ενοίκια ενισχύθηκαν κατά 3,1%.
Σε τριμηνιαίο επίπεδο, σε σύγκριση με το δεύτερο τρίμηνο του έτους, οι τιμές των κατοικιών κατέγραψαν άνοδο 1,6% και τα ενοίκια 0,9%. Πρόκειται για ρυθμούς που δείχνουν ότι η αγορά όχι μόνο δεν «ξεφουσκώνει», αλλά συνεχίζει να κινείται ανοδικά, παρά τα αυξημένα επιτόκια και τη μείωση της αγοραστικής δύναμης των πολιτών.
Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η εικόνα της τελευταίας δεκαετίας. Από το 2015 έως και το τρίτο τρίμηνο του 2025, οι τιμές των κατοικιών στην Ευρωπαϊκή Ένωση αυξήθηκαν συνολικά κατά 63,6%, ενώ τα ενοίκια κατά 21,1%. Σε ορισμένες χώρες, μάλιστα, οι αυξήσεις αγγίζουν τα όρια του σοκ.
Στην Ουγγαρία οι τιμές των κατοικιών υπερτριπλασιάστηκαν, καταγράφοντας άνοδο 275%, ενώ σε 11 χώρες έχουν τουλάχιστον διπλασιαστεί. Στην κορυφή της λίστας βρίσκονται η Πορτογαλία με αύξηση 169%, η Λιθουανία με 162% και η Βουλγαρία με 156%. Μοναδική εξαίρεση αποτελεί η Φινλανδία, όπου καταγράφεται οριακή πτώση τιμών κατά 2%.
Στο μέτωπο των ενοικίων, αυξήσεις καταγράφονται σε όλες ανεξαιρέτως τις χώρες της ΕΕ. Και εδώ, η Ουγγαρία προηγείται με άνοδο 107%, ενώ ακολουθούν η Λιθουανία, η Σλοβενία, η Πολωνία και η Ιρλανδία.
Το συμπέρασμα είναι σαφές: η στεγαστική κρίση έχει λάβει ευρωπαϊκές διαστάσεις. Όσο η προσφορά νέων κατοικιών δεν αυξάνεται και τα εισοδήματα παραμένουν στάσιμα, η πίεση σε ενοίκια και τιμές ακινήτων αναμένεται να ενταθεί, μετατρέποντας τη στέγη σε ένα ολοένα και πιο δυσεπίλυτο πρόβλημα για εκατομμύρια πολίτες.
