Η Κούβα βυθίζεται στο σκοτάδι, καθώς οι ολοένα και πιο συχνοί και παρατεταμένοι περιορισμοί ρεύματος παραλύουν την καθημερινότητα από τη Σαντιάγο ντε Κούβα μέχρι την Αβάνα. Το μπλακ άουτ στην ανατολική πλευρά του νησιού έκοψε το ρεύμα σε τρεις επαρχίες και επηρέασε μερικώς ακόμη μία, σε μια περιοχή όπου ζει περίπου το ένα τρίτο του πληθυσμού της χώρας. Η κρατική εταιρεία ηλεκτρισμού της Κούβας απέδωσε τη βλάβη σε πρόβλημα υποσταθμού που έθεσε εκτός λειτουργίας τμήμα δύο θερμοηλεκτρικών μονάδων, χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα αποκατάστασης.

Την ίδια ώρα, η ενεργειακή κρίση στην Κούβα επιτείνεται από την απειλή του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για πλήρη πετρελαϊκό αποκλεισμό του νησιού, με στόχο κάθε χώρα που συνεχίζει να του προμηθεύει καύσιμα. Οι διακοπές ρεύματος, που εδώ και δύο χρόνια γίνονται ολοένα πιο συχνές, έχουν πλέον εξελιχθεί σε καθημερινό εφιάλτη στις επαρχίες, ενώ και στην Αβάνα τα μπλακ άουτ 12 ή και 15 ωρών την ημέρα θεωρούνται πια «νέα κανονικότητα», όπως προειδοποιούν αναλυτές. Η επίσημη εφημερίδα Granma κατακλύζεται από αναφορές σε βλάβες στο ήδη καταρρέον ενεργειακό δίκτυο, αποτυπώνοντας την έκταση του προβλήματος.

Η Κούβα στα πρόθυρα ενεργειακής ασφυξίας

Η Κούβα δεν έχει λάβει ούτε μία νέα αποστολή πετρελαίου από τις 9 Ιανουαρίου, γεγονός που αφήνει το νησί με αποθέματα που, σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, επαρκούν μόλις για 15 έως 20 ημέρες με τα σημερινά επίπεδα κατανάλωσης και εγχώριας παραγωγής. Η απειλή Τραμπ να επιβάλει δασμούς σε οποιαδήποτε χώρα συνεχίσει να εξάγει πετρέλαιο προς την Κούβα οδήγησε ήδη το Μεξικό, που έχει ξεπεράσει τη Βενεζουέλα ως κύριος προμηθευτής, να «παγώσει» τις εξαγωγές του. Η τελευταία αποστολή καυσίμων από τη Βενεζουέλα καταγράφηκε τον Δεκέμβριο, ενώ από τότε δεν έχει φτάσει καμία νέα, την ώρα που ο πρώην ηγέτης της, Νικολάς Μαδούρο, βρίσκεται υπό κράτηση από τις 3 Ιανουαρίου.

Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η Κίνα σπεύδει να δηλώσει πολιτική στήριξη, με τον υπουργό Εξωτερικών Γουάνγκ Γι να προσφέρει στον Κουβανό ομόλογό του Μπρούνο Ροντρίγκες «βοήθεια στο μέτρο του δυνατού», επικαλούμενος «σύνθετες και βαθιές αλλαγές» στη Λατινική Αμερική, χωρίς ωστόσο να δεσμεύεται ρητά για παροχή πετρελαίου. Στον αντίποδα, ο ΟΗΕ, μέσω του εκπροσώπου του γενικού γραμματέα Στεφάν Ντουζαρίκ, προειδοποιεί ανοιχτά για τις δραματικές ανθρωπιστικές συνέπειες ενός πετρελαϊκού αποκλεισμού στην Κούβα.

Κούβα: Μπλακ άουτ, ελλείψεις και φόβοι ανθρωπιστικής κρίσης

Η κυβέρνηση του Μεξικού, υπό την πρόεδρο Κλαούντια Σέινμπαουμ, επιχειρεί να κινηθεί σε λεπτή διπλωματική ισορροπία, δηλώνοντας ότι ελπίζει να στείλει αυτή την εβδομάδα ανθρωπιστική βοήθεια στην Κούβα, ενώ παράλληλα αναζητά λύση στο ενεργειακό αδιέξοδο. Την ίδια στιγμή, η αμερικανική πρεσβεία στην Αβάνα προειδοποιεί τους πολίτες των ΗΠΑ ότι το εθνικό δίκτυο ηλεκτροδότησης της Κούβας είναι «όλο και πιο ασταθές» και πως οι παρατεταμένες, προγραμματισμένες και μη, διακοπές ρεύματος είναι «καθημερινό φαινόμενο» σε ολόκληρη τη χώρα.

Οι διακοπές δεν χτυπούν μόνο τα φώτα· διαταράσσουν την υδροδότηση, τη συντήρηση τροφίμων και τις τηλεπικοινωνίες, ενώ ακόμη και επιχειρήσεις, ξενοδοχεία και νοσοκομεία που διαθέτουν γεννήτριες κινδυνεύουν να μη μπορούν να συνεχίσουν απρόσκοπτα τις υπηρεσίες τους λόγω της έλλειψης καυσίμων. Για μια Κούβα που ήδη δοκιμάζεται από χρόνια οικονομική κρίση, ο συνδυασμός ενεργειακής ασφυξίας, διεθνών πιέσεων και εσωτερικών αδυναμιών μοιάζει να ανοίγει τον δρόμο για μια νέα, βαθύτερη κοινωνική και ανθρωπιστική δοκιμασία.