Για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, για τη μαύρη επέτειο των Τεμπών αλλά και για ζητήματα που αφορούν στους σιδηρόδρομους μίλησε το πρωί της Κυριακής 1/3 σε τηλεοπτική του συνέντευξη ο αναπληρωτή υπουργός Μεταφορών, Κωνσταντίνος Κυρανάκης.
«Η ελληνική θέση ήταν και παραμένει ότι το Διεθνές Δίκαιο πρέπει να κυριαρχήσει» είπε Κωνσταντίνος Κυρανάκης εστιάζοντας στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, στην επίθεση των ΗΠΑ στο Ιράν και τον θάνατο του θρησκευτικού ηγέτη του κράτους, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, και στο πώς επηρεάζουν αυτά τα γεγονότα την Ελλάδα.
«Καταρχάς είναι δύο συζητήσεις. Η μία συζήτηση είναι που αφορά στην Ελλάδα. Η ελληνική θέση ήταν και παραμένει ότι το Διεθνές Δίκαιο πρέπει να κυριαρχήσει, όπου αυτό είναι εφικτό. Σίγουρα καταδικάζουμε ως χώρα τις ιρανικές επιθέσεις στις βάσεις σε Ιορδανία, Σαουδική Αραβία, Εμιράτα, Κουβέιτ, Μπαχρέιν και συνολικά στον Κόλπο, διότι αυτό είναι μία εξέλιξη η οποία μπορεί να οδηγήσει σε γενικευμένη σύρραξη. Έτσι και η επίσημη θέση του υπουργείου Εξωτερικών είναι ότι χρειάζεται αυτοσυγκράτηση. Από εκεί και πέρα, τα ελληνικά συμφέροντα από όλη αυτή τη σύρραξη έχουν να κάνουν κυρίως με τη ναυτιλία. Άρα λοιπόν, το υπουργείο Εξωτερικών και το υπουργείο Ναυτιλίας αυτή τη στιγμή εργάζονται πάρα πολύ σκληρά για να μπορέσει να προστατευθεί ο ελληνικός στόλος, ο οποίος βρίσκεται πέριξ της περιοχής, η οποία επηρεάζεται. Είναι πάρα πολύ σημαντικό να μπορέσουν να κινηθούν και να επιστρέψουν με ασφάλεια τα ελληνικά πλοία. Υπάρχει μια υπερσυσσώρευση πλοίων αυτή τη στιγμή στα στενά του Ορμούζ, η οποία δεν πρέπει να μας αφήνει αδιάφορους. Άρα λοιπόν, από τη μία υπάρχει αυτή η πτυχή και από την άλλη να θυμηθούμε ότι όταν δεν είναι εφικτές οι διαπραγματεύσεις με διπλωματία, όπου δεν είναι εφικτό να γίνει διάλογος με βάση το διεθνές δίκαιο, οι χώρες πρέπει να εξοπλίζονται. Δικαιώνεται μια επιλογή που έχει κάνει αυτή η κυβέρνηση να εξοπλίζονται στρατιωτικά και να ισχυροποιείται», είπε στο «MEGA Σαββατοκύριακο»
«Είμαστε πολύ κοντά σε μία γενικευμένη σύρραξη, πιο κοντά από οποιοδήποτε άλλο χρονικό διάστημα προηγήθηκε. Και αυτό διότι βλέπουμε να εξελίσσεται μπροστά στους δέκτες μας, ένας κανονικός πόλεμος. Και σίγουρα ο θάνατος του Χαμενεΐ, ενός ηγέτη του Ιράν ο οποίος «σφράγισε» μία πολύ επιθετική στάση του Ιράν απέναντι στη Δύση ειδικά τα τελευταία χρόνια, τις τελευταίες δεκαετίες και άλλαξε και την ταυτότητα του Ιράν, της κοινωνίας του Ιράν, να την κάνει μια πιο θεοκρατική κοινωνία, μια πιο φανατισμένη κοινωνία. Αυτός ο άνθρωπος που βλέπουμε είναι πίσω από αυτή την αλλαγή του Ιράν. Το Ιράν δεν ήταν πάντα έτσι. Και αν δούμε τις αντιδράσεις των Ιρανών πολιτών στο Λονδίνο, στη Νέα Υόρκη, σε μία σειρά από πόλεις του δυτικού κόσμου, μιλούν για επιχείρηση απελευθέρωσης και όχι για επιχείρηση επίθεσης», συνέχισε ο κ. Κυρανάκης.
Είναι θωρακισμένη και προστατευμένη η χώρα;
Σύμφωνα με τον αναπληρωτή υπουργό Μεταφορών, «Οι δικές μας μεταφορικές υποδομές δεν επηρεάζονται από αυτή τη σύρραξη. Σίγουρα όμως παίζουν το ρόλο τους για τον άλλον πόλεμο, ο οποίος είναι τέσσερα χρόνια σε εξέλιξη, τον πόλεμο στην Ουκρανία. Και μία από τις βασικές στρατηγικές στην οποία έχουμε πρωταρχικό ρόλο ως Ελλάδα, είναι το να μπορεί η Δύση και η Ευρώπη να μετακινεί στρατιωτικό υλικό σε ώρες, αντί για εβδομάδες, μέσω του κάθετου διαδρόμου. Εμείς λοιπόν, μαζί με τον Απόστολο Τζιτζικώστα, τον Ευρωπαίο Επίτροπο Μεταφορών, έχουμε υπογράψει μνημόνιο συνεργασίας και προχωρούν τα έργα μαζί με τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, ώστε ο κάθετος σιδηροδρομικός άξονας, ο οποίος ξεκινάει από την Αλεξανδρούπολη και από τη Θεσσαλονίκη και καταλήγει στην Ουκρανία, χρηματοδοτείται και υλοποιείται ενιαία πλέον. Για να μπορούν να μετακινούνται και άνθρωποι και στρατιωτικό υλικό μέσα σε ώρες αντί για εβδομάδες. Αλλά αυτό αφορά στο άλλο μέτωπο, το οποίο επίσης δεν έχει κλείσει».
Τι είπε για τους σιδηρόδρομους και για το δυστύχημα στα Τέμπη
Στη συνέχεια, ο κ. Κυρανάκης αναφέρθηκε στους σιδηρόδρομους αλλά και στα Τέμπη.
«Κάποιος ήθελε νέα Τέμπη και έκοψε τα καλώδια της τηλεδιοίκησης» διαμήνυσε αναφερομένος στη δολιοφθορά στην τηλεδιοίκηση της γραμμής Αθήνα-Θεσσαλονίκη.
«Τα τρένα είναι πιο ασφαλή σήμερα από ό,τι ήταν την εποχή των Τεμπών. Και πολύ πιο ασφαλή από την εποχή που παρέλαβε αυτή η κυβέρνηση το 2019. Και αυτό διότι το ‘19, εφόσον βάζουμε τον πήχη και αυτόν τον πήχη βάζουν και οι γονείς και αυτοί που ασκούν κριτική και συνολικά η κοινωνία, τον πήχη της τηλεδιοίκησης. Το σύστημα αυτό το οποίο συζητήθηκε τόσο πολύ μετά την τραγωδία. Αν αυτός είναι ο πήχης λοιπόν, το 2019 περνούσαμε κάτω από το 1% αυτού του πήχη. Υπήρχαν μόλις 5 χιλιόμετρα στον άξονα ενεργής τηλεδιοίκησης. Σήμερα είμαστε στο 80% και το καλοκαίρι του 2026, σε ένα εξάμηνο, θα είμαστε στο 100%. 100% τηλεδιοίκηση, 100% σηματοδότηση και 100% ETCS, το σύστημα αυτόματης πέδησης τρένων, το οποίο δεν υπήρχε στην 717. Είναι μια πρόσθετη δικλείδα. Όπως επίσης πρόσθετη δικλείδα, σε περίπτωση που έχουμε βλάβες ή δολιοφθορές ή ανθρώπινα λάθη στα συστήματα τηλεδιοίκησης, είναι το railway.gov.gr, το οποίο ξεκίνησε τη λειτουργία του αυτή την εβδομάδα. Για πρώτη φορά βλέπουμε τα τρένα σε πραγματικό χρόνο, στη πραγματική τους θέση, με ακρίβεια λίγων εκατοστών. Δεν είναι ένα GPS αυτό το σύστημα το οποίο παρουσιάστηκε, είναι ένα σύστημα ακριβείας λίγων εκατοστών, για να ξεχωρίζεις αν ένα τρένο είναι στη γραμμή ανόδου ή στη γραμμή καθόδου. Αυτό λοιπόν το σύστημα μέχρι τέλος Μαρτίου θα έχει το σύνολο των αμαξοστοιχιών, επιβατικών και εμπορευματικών και προαστιακών που κινούνται στον άξονα, στον κεντρικό σιδηροδρομικό άξονα, και μέχρι τέλος Απριλίου θα έχει όλα τα τρένα σε όλη την Ελλάδα ανεξαρτήτως και του άξονα», τόνισε.
Για την εικόνα των τρένων σε πραγματικό χρόνο μέσω του railway.gov.gr μίλησε στη συνέχεια ο κ. Κυρανάκης.
«Μπορούμε να είμαστε σίγουροι ότι ποτέ δεν θα επαναληφθεί να μπει ένα τρένο στην άλλη γραμμή; ερωτήθηκε και απάντησε: «Είμαστε η μόνη χώρα στην Ευρώπη που το έχει καταφέρει. Το να μπορείς να βλέπεις αν ένα τρένο είναι στη γραμμή ανόδου ή καθόδου, που βρίσκονται δίπλα ακριβώς αυτές οι δύο γραμμές, έχουν λίγα μέτρα απόσταση. Το απλό GPS αν λειτουργούσε, αν κάναμε αυτή τη δουλειά με το απλό GPS θα ήταν πολύ επικίνδυνο. Δεν θα μπορούσες με την απόκλιση 15 μέτρων, την οποία δίνει το GPS, να καταλάβεις σε ποια γραμμή είναι. Έχουμε τεχνολογίες αιχμής, οι οποίες με διόρθωση και τριγωνοποίηση – τα έχουμε εξηγήσει τεχνικά – περιορίζουν το σήμα στα λίγα εκατοστά, έως και 5 εκατοστά, δίνουν ενημερώσεις κάθε δευτερόλεπτο και λειτουργούν ως δικλείδα ασφαλείας και στα ανθρώπινα λάθη, αλλά και σε περίπτωση βλάβης της τηλεδιοίκησης. Είναι πάρα πολύ ζωτικό. Το κέντρο ελέγχου του ΟΣΕ βλέπει, για κάθε δρομολόγιο, το σύνολο του προσωπικού που είναι συνδεδεμένο με αυτό. Δηλαδή δεν μπορεί πια να σβήσει με μπλάνκο, όπως έγινε στα Τέμπη, κάποιος τη βάρδια του στο βιβλίο βαρδιών. Βλέπεις ποιος είναι στη βάρδια του σταθμάρχης, ρυθμιστής κυκλοφορίας, στην τηλεδιοίκηση, φύλακας ισόπεδης διάβασης που πρέπει να είναι εκεί και αν φύγει για να πάει για καφέ, τον πιάνει το σύστημα, τον εντοπίζει το σύστημα και βαράει συναγερμός. Και το κυριότερο βλέπει: όταν σε περίπτωση που έχουμε ένα ανθρώπινο λάθος και δύο τρένα μπουν στην ίδια γραμμή, βγαίνει μια αυτόματη ειδοποίηση, δεν χρειάζεται ανθρώπινο μάτι δηλαδή. Δεν περιμένει δηλαδή κάποιος να το δει και να πάρει τηλέφωνο. Δεν περιμένει κάποιος να το δει και να πάρει τηλέφωνο, βγαίνει μια αυτόματη ειδοποίηση που λέει “μεταξύ δύο αλλαγών έχω δύο τρένα”, βαράει συναγερμός σε όλο το κέντρο και γίνονται οι ενέργειες για να κινητοποιηθεί το τρένο. Με αυτόματο τρόπο μόνο το ETCS παρεμβαίνει. Το ETCS θα είναι στο 100% του άξονα το καλοκαίρι του 2026. Σήμερα που μιλάμε, αν κάτι πάθει ο μηχανοδηγός, υπάρχει ένα σύστημα το οποίο μετά από 20 δευτερόλεπτα του δίνει μια ηχητική ειδοποίηση μες στην καμπίνα και αν μετά από άλλα 20 δευτερόλεπτα δεν ανταποκριθεί, το τρένο σταματά αυτόματα».
Για την ανανέωση του στόλου και την εκπαίδευση του προσωπικού: «Στο σύστημα του ETCS, αυτό το σύστημα αυτόματης πέδησης όπου τα τρένα φρενάρουν αυτόματα, για να μη χάσουμε χρόνο μέχρι το καλοκαίρι, έχουμε ξεκινήσει από το Σεπτέμβρη την εκπαίδευση για πρώτη φορά με προσομοιωτή. Γιατί είναι κρίσιμη η εκπαίδευση με προσομοιωτή; Διότι όταν αναλαμβάνεις τα καθήκοντά σου, ξέρεις πώς να ανταποκριθείς σε μία κατάσταση υπό πίεση. Υπό ψυχολογική και χρονική πίεση. Για παράδειγμα, αν ο σταθμάρχης ο μοιραίος είχε λάβει εκπαίδευση όχι στα χαρτιά θεωρητική για να ξέρεις να κάνεις κανονική κυκλοφορία, αλλά πώς να διαχειριστείς μία κατάσταση υπό πίεση, θα μπορούσε να έχει ανταποκριθεί καλύτερα. Υπάρχουν τρία επίπεδα. Υπάρχουν αυτοί οι οποίοι κρίνονται κατάλληλοι και προχωρούν, αυτοί οι οποίοι είναι κάπου στη μέση και πρέπει να επανεκπαιδευτούν και αυτοί οι οποίοι κρίνονται πλήρως ακατάλληλοι και φεύγουν. Αν ανήκουν στον ΟΣΕ, απολύονται. Αν ανήκουν στην εταιρεία, στην Hellenic Train, είναι δικαίωμα της εταιρείας να τους κάνει ό,τι θέλει. Πάντως δεν τους θέλουμε στο τιμόνι», σημείωσε.
«Προφανώς το τροχαίο υλικό είναι παλιό. Γι’ αυτό και διαπραγματευτήκαμε τους τελευταίους μήνες πάρα πολύ σκληρά με την ιταλική κυβέρνηση και με παρέμβαση του ίδιου του Πρωθυπουργού στην Ιταλίδα ομόλογό του, την Τζόρτζια Μελόνι, πέτυχε να βάλουν εκείνοι το χέρι στην τσέπη. Να βγάλουν 308 εκατομμύρια ευρώ για 23 νέα τρένα, τα οποία την άνοιξη του 2027 θα είναι στον ελληνικό σιδηρόδρομο. Κι αν δεν έχουν έρθει όλα μέχρι τέλος του 2027, για πρώτη φορά το ελληνικό δημόσιο με ψήφιση τροποποίησης σύμβασης που ήρθε στη Βουλή, και την ψήφισε μόνο η Νέα Δημοκρατία, αποκτά το ελληνικό δημόσιο για πρώτη φορά ένα δικαίωμα. Τι δικαίωμα; Καταγγελίας της σύμβασης. Όποιος και να ‘ναι στην κυβέρνηση μπορεί να καταγγείλει τη σύμβαση» συμπλήρωσε.
«Περιμένουμε να φέρει στην ελληνική δικαιοσύνη τους ενόχους για την εγκληματική ενέργεια της δολιοφθοράς». Για την καταγγελία περί δολιοφθοράς: «Δορυφόροι του Μασκ καταρχάς λειτουργούν για το railway.gov.gr, μέσω Starlink μπορεί και δίνει κάθε δευτερόλεπτο. Ξεχωριστό ζήτημα αυτό το οποίο λειτουργεί ως δικλείδα, ακριβώς σε αυτό που έγινε. Δηλαδή, ο λόγος που δεν κόπηκε η κυκλοφορία μετά από το περιστατικό, είναι διότι υπήρχε μια άλλη δικλείδα ασφαλείας. Και αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό για τον ελληνικό σιδηρόδρομο. Κάποια στιγμή το απόγευμα της Πέμπτης γύρω στις 4-4:30 ώρα, έσβησε για κάποια χιλιόμετρα ο πίνακας της τηλεδιοίκησης. Άρα λοιπόν, αμέσως τα συνεργεία πήγαν στο σημείο και είδαν κάτι απίστευτο. Ότι κάποιοι έσπασαν τον τσιμεντένιο καλωδιοφορέα. Η ελληνική κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, αφού το έβαλε την τηλεδιοίκηση και επειδή στην περιοχή είχαμε περιστατικά, έκανε ένα τσιμεντένιο καλωδιοφορέα ώστε να μην μπορείς να έχεις εκτεθειμένα καλώδια για να τα κόβει όποιος θέλει. Είναι πακτωμένος με τσιμέντο αυτός ο φορέας. Άρα λοιπόν, έσπασαν το τσιμέντο, έβγαλαν τα καλώδια, τα έκοψαν και έφυγαν. Αυτά είναι τα δεδομένα. Ευθύνη μου λοιπόν ήταν να ενημερώσω αμέσως την ελληνική αστυνομία και όλες τις κρατικές αρχές οι οποίες εμπλέκονται με το περιστατικό. Το ποιοι είναι αυτοί, το ποιοι είναι αυτοί, έχω απόλυτη εμπιστοσύνη στην ελληνική αστυνομία και στην ελληνική δικαιοσύνη ότι θα τους βρει. Δεν έκλεψαν τίποτα. Δεν ξέρω ποιος μπορεί να θέλει «νέα» Τέμπη».
Και συνέχισε: «Αυτό είναι, αυτό είναι μια δουλειά την οποία πρέπει να κάνει η ελληνική αστυνομία. Η ελληνική αστυνομία έχει στα χέρια της όλα τα στοιχεία τα οποία χρειάζεται, έχει τα εργαλεία για να μπορέσει να ψάξει και περιμένουμε να φέρει στην ελληνική δικαιοσύνη τους ενόχους για αυτήν την εγκληματική ενέργεια. Έχει ξεκινήσει προκαταρκτική έρευνα από την Εισαγγελία, σε βαθμό κακουργήματος. Έχει αυστηροποιηθεί, ο ποινικός κώδικας. Άρα λοιπόν είναι η δουλειά αυτών των ανθρώπων να τους φέρουν και να μπουν φυλακή. Και αυτό περιμένουμε και εμείς. Διότι δεν θα μείνουμε με σταυρωμένα τα χέρια όταν νύχτα-μέρα δουλεύουμε για να βάλουμε, να εγκαταστήσουμε τα συστήματα, να τα προστατέψουμε με τσιμέντο, να τα προστατέψουμε με επιπλέον δικλείδες, κάποιοι να κόβουν καλώδια και να μένουμε με σταυρωμένα τα χέρια. Αυτό γινόταν την περίοδο 15-17. Και όσοι γνωρίζουν τη δικογραφία, όσοι γνωρίζουν τη δικογραφία για την 717, την περίφημη σύμβαση, ξέρουν ότι τέτοια περιστατικά, κυρίως με κλοπές – εδώ δεν είχαμε κλοπή – έμεναν μήνες χωρίς ενέργειες».
«Την επόμενη μέρα από αυτό το περιστατικό τα καλώδια ξαναλειτούργησαν και το σύστημα τηλεδιοίκησης ήταν ενεργό. Την περίοδο ‘15 έως ‘18, τέτοια περιστατικά όπως αυτό που έγινε, ήταν καθημερινότητα. Έτσι ξηλώθηκε η τηλεδιοίκηση. Το ‘19 παραλάβαμε εμείς, είχαμε 1% τηλεδιοίκηση. Άρα λοιπόν όσοι ισχυρίζονται ότι χωρίς τηλεδιοίκηση δεν έχουμε ασφάλεια, ρίσκαραν κατά 99% στον άξονα την ασφάλεια των επιβατών. Αλλά από το ‘19 μέχρι το ‘23, μέχρι το ‘23, εγκαταστάθηκε η τηλεδιοίκηση. Το Σεπτέμβρη του ’23 τελείωσε η 717. Ήρθε μετά η κακοκαιρία του Daniel, όλη η Θεσσαλία βγήκε εκτός και αυτά τα 100 χιλιόμετρα, το 20%, τα φτιάχνουμε και θα ‘ναι έτοιμα μέχρι το καλοκαίρι του 2026. Άρα λοιπόν όποιος πραγματικά ενδιαφέρεται για αυτή την υπόθεση, πρέπει να τη δει σε λεπτομέρεια. Να καταλάβει πώς λειτουργεί ο σιδηρόδρομος», τόνισε κλείνοντας.
