Αν το αίσθημα της εξάντλησης έχει γίνει «κανονικότητα», δεν φταίει πάντα το άγχος ή ο λίγος ύπνος. Σε αρκετές περιπτώσεις, το σώμα σας στέλνει μηνύματα ότι του λείπουν βασικά θρεπτικά συστατικά.
Βιταμίνες και μέταλλα παίζουν καθοριστικό ρόλο στην ενέργεια, στη λειτουργία του νευρικού συστήματος και στη συνολική αντοχή του οργανισμού. Όταν κάποια από αυτά βρίσκονται σε χαμηλά επίπεδα, η καθημερινότητα μπορεί να μοιάζει πιο δύσκολη απ’ όσο θα έπρεπε. Ακολουθούν πέντε βασικά θρεπτικά συστατικά που σύμφωνα με σχετικές έρευνες συνδέονται συχνά με τη συνεχή κόπωση.
Μαγνήσιο
Το μαγνήσιο είναι ένα απαραίτητο μέταλλο που συμμετέχει σε πολλές χημικές αντιδράσεις στο σώμα, ανάμεσά τους και σε εκείνες που παράγουν ενέργεια. Παράλληλα, βοηθά στη ρύθμιση του νευρικού συστήματος, ώστε να παραμένετε σε εγρήγορση, αλλά και στη σωστή λειτουργία των μυών.
Αν δεν λαμβάνετε αρκετό μαγνήσιο ή έχετε έλλειψη, μπορεί να εμφανίσετε:
- Επίμονη κόπωση ή λήθαργο
- Μυϊκές κράμπες ή αδυναμία
- Κακό ύπνο
- Καταθλιπτική διάθεση
Σίδηρος
Ο σίδηρος είναι απαραίτητος για την παραγωγή της αιμοσφαιρίνης, της πρωτεΐνης στα ερυθρά αιμοσφαίρια που μεταφέρει οξυγόνο σε όλο το σώμα. Χωρίς επαρκή σίδηρο, το σώμα δυσκολεύεται να μεταφέρει το οξυγόνο που χρειάζεται για να παράγει ενέργεια, με αποτέλεσμα το αίσθημα της έντονης κόπωσης.
Σημειώνεται πως η έλλειψη σιδήρου, με ή χωρίς χαμηλή αιμοσφαιρίνη (αναιμία), είναι συχνή σε άτομα που έχουν έμμηνο ρύση ή είναι έγκυοι, λόγω αυξημένων αναγκών ή απώλειας αίματος.
Συμπτώματα πιθανής έλλειψης σιδήρου:
- Έντονη εξάντληση
- Κόπωση και λήθαργος
- Δύσπνοια
- Ζάλη ή τάση λιποθυμίας
Βιταμίνη Β12
Η βιταμίνη Β12 είναι απαραίτητη για την παραγωγή αιμοσφαιρίων και τη σωστή λειτουργία του ανοσοποιητικού και του μεταβολισμού. Όταν τα επίπεδά της είναι χαμηλά, οι διαδικασίες αυτές επιβραδύνονται και η ενέργεια μειώνεται.
Η Β12 βρίσκεται κυρίως σε τρόφιμα ζωικής προέλευσης, γι’ αυτό άτομα που ακολουθούν χορτοφαγική ή vegan διατροφή εμφανίζουν συχνά έλλειψη και χρειάζονται συμπληρώματα.
Πιθανά συμπτώματα:
- Κόπωση
- Νωχελικότητα
- «Ομίχλη» εγκεφάλου
- Μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα
- Εκνευρισμός και αλλαγές στη διάθεση
Βιταμίνη D
Η βιταμίνη D είναι γνωστή για τη συμβολή της στην υγεία των οστών, αλλά είναι εξίσου σημαντική και για τη σωστή λειτουργία του ανοσοποιητικού. Όταν τα επίπεδά της είναι χαμηλά, το ανοσοποιητικό δυσκολεύεται να αντιμετωπίσει μικρόβια, κάτι που μπορεί να εξαντλεί περισσότερο την ενέργεια του οργανισμού.
Επιπλέον, η βιταμίνη D επηρεάζει τη διάθεση. Χαμηλά επίπεδα συνδέονται με επιβαρυμένη ψυχική υγεία και αυξημένη κόπωση. Ονομάζεται και «βιταμίνη του ήλιου», επειδή το δέρμα τη συνθέτει όταν εκτίθεται στην ηλιακή ακτινοβολία. Άτομα που περνούν πολλές ώρες σε εσωτερικούς χώρους εμφανίζουν συχνά έλλειψη.
Πιθανά συμπτώματα:
- Κούραση
- Κακή διάθεση
- Συχνές λοιμώξεις
Βιταμίνη C
Η βιταμίνη C υποστηρίζει το ανοσοποιητικό σύστημα και δρα ως αντιοξειδωτικό, μειώνοντας τη φλεγμονή και το στρες στο σώμα. Παίζει επίσης σημαντικό ρόλο στην απορρόφηση του σιδήρου.
Αν δεν λαμβάνετε αρκετή βιταμίνη C, μπορεί να εμφανίσετε:
- Κόπωση
- Συχνές ασθένειες
- Αδυναμία ή εξάντληση
Σε ποιες τροφές θα βρείτε τα 5 θρεπτικά συστατικά
Μια ισορροπημένη και υγιεινή διατροφή μπορεί να καλύψει τις ανάγκες σας σε βιταμίνες και μέταλλα. Υπάρχουν τροφές που είναι ιδιαίτερα πλούσιες σε αυτά τα θρεπτικά συστατικά:
- Μαγνήσιο: ξηροί καρποί, δημητριακά ολικής άλεσης, σκούρα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, ψάρια, μαύρη σοκολάτα
- Σίδηρος: μοσχάρι, συκώτι, πουλερικά, ψάρια, όσπρια, σπανάκι
- Βιταμίνη Β12: κρέας, πουλερικά, ψάρια, αυγά, γαλακτοκομικά
- Βιταμίνη D: λιπαρά ψάρια, κρόκοι αυγών, εμπλουτισμένα γαλακτοκομικά προϊόντα
- Βιταμίνη C: εσπεριδοειδή, φράουλες, πιπεριές, μπρόκολο, ντομάτες
Τι να κάνετε αν υποψιάζεστε έλλειψη
Αν ανησυχείτε για τα επίπεδα βιταμινών ή μετάλλων, συζητήστε το με τον γιατρό σας. Ενδεχομένως να χρειαστείτε αιματολογικές εξετάσεις για τον έλεγχο πιθανών ελλείψεων.
Αν, παρά τις διατροφικές αλλαγές, τα επίπεδα παραμένουν χαμηλά, τα συμπληρώματα μπορεί να βοηθήσουν στην κάλυψη των ημερήσιων αναγκών. Πριν ξεκινήσετε οποιοδήποτε νέο συμπλήρωμα, συμβουλευτείτε έναν επαγγελματία υγείας, ώστε να βεβαιωθείτε ότι είναι ασφαλές και κατάλληλο για εσάς.