Οι ευρωπαϊκές χώρες βρίσκονται ήδη στο στόχαστρο της επιθετικότητας του Ιράν και θα έπρεπε να εγκαταλείψουν την επιμονή τους για εξεύρεση διπλωματικών λύσεων για την κρίση, δήλωσε ο κορυφαίος απεσταλμένος του Ισραήλ στην Ε.Ε. Η ήπειρος «βρίσκεται σε πόλεμο με το Ιράν» εδώ και πολύ καιρό, δήλωσε ο Avi Nir-Feldklein, πρέσβης του Ισραήλ στην Ε.Ε., καλώντας την Ευρώπη να στηρίξει απερίφραστα τις στρατιωτικές προσπάθειες για την ανατροπή του καθεστώτος.

Μετά το πλήγμα του Ισραήλ και των ΗΠΑ στο Ιράν το Σάββατο, το οποίο προκάλεσε αντίποινα από την Τεχεράνη, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ζήτησαν σε γενικές γραμμές αυτοσυγκράτηση και διπλωματία, επιδιώκοντας να αποφύγουν την εμπλοκή τους σε έναν ευρύτερο πόλεμο. Το Ιράν δήλωσε την Τρίτη ότι εάν οι ευρωπαϊκές χώρες συμμετάσχουν στα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα, θα θεωρήσει ότι έχουν εισέλθει στη σύγκρουση. «Δεν χρειάζεται να εκτοξευθούν πύραυλοι ή drones στο έδαφός σας για να είστε σε πόλεμο με το Ιράν. Υπήρξαν επιθέσεις σε ευρωπαϊκό έδαφος που ξεκίνησαν από Ιρανούς πράκτορες», δήλωσε ο Nir-Feldklein σε συνέντευξή του στο Politico. «Λειτουργούσαν και σκότωναν ανθρώπους σε ευρωπαϊκό έδαφος από πριν».

Τα ευρωπαϊκά δικαστήρια και οι υπηρεσίες πληροφοριών έχουν επανειλημμένα συνδέσει το Ιράν με σχέδια δολοφονιών και τρομοκρατίας στην ήπειρο, συμπεριλαμβανομένης μιας αποτυχημένης βομβιστικής επίθεσης στη Γαλλία το 2018 που οδήγησε στην καταδίκη Ιρανού διπλωμάτη στο Βέλγιο.

Διχασμένη η αντίδραση της Ευρώπης

Η αντίδραση της ηπείρου στις αεροπορικές επιδρομές ΗΠΑ-Ισραήλ που σκότωσαν τον Ανώτατο Ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, και άλλες ηγετικές προσωπικότητες, υπήρξε ανάμικτη:
  • Γερμανία και Ηνωμένο Βασίλειο: Χαιρέτισαν τις προσπάθειες για τον τερματισμό της καταπιεστικής θεοκρατικής διακυβέρνησης του καθεστώτος.
  • Ισπανία: Εξέφρασε ανησυχία για τα ξαφνικά πλήγματα ενώ οι διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν βρίσκονταν ακόμη σε εξέλιξη. Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ χαρακτήρισε την κίνηση «αδικαιολόγητη και επικίνδυνη».
  • Ευρωπαϊκή Ένωση: Σε κοινή δήλωση ζήτησε «μέγιστη αυτοσυγκράτηση, προστασία των αμάχων και πλήρη σεβασμό του διεθνούς δικαίου», προτρέποντας παράλληλα σε «διπλωματικές προσπάθειες για τη μείωση των εντάσεων».

Ο Nir-Feldklein απέρριψε τις ευρωπαϊκές εκκλήσεις για συνομιλίες με το τρέχον καθεστώς, λέγοντας: «Κάθε φορά γι’ αυτούς είναι ένα περσικό παζάρι — λένε στον διαπραγματευτή της άλλης πλευράς αυτό που θέλει να ακούσει, αλλά κάνουν ακριβώς το αντίθετο. Δεν πιστεύουν στη διαπραγμάτευση».

Αμυντικές κινήσεις και ανησυχίες

Ο πρέσβης σημείωσε ότι ορισμένα κράτη μέλη συνειδητοποιούν τώρα τι συμβαίνει στην Κύπρο και εξετάζουν κάθε είδους δράση. Η Γαλλία ανακοίνωσε την Τρίτη ότι θα στείλει αντιπυραυλικά συστήματα και συστήματα κατά των drones στην Κύπρο, ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο εξετάζει το ενδεχόμενο αποστολής πολεμικού πλοίου στη Μεσόγειο ως μέρος «αμυντικών επιχειρήσεων».

Ο Βρετανός Πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θα εμπλακεί σε επιθετικά πλήγματα στη Μέση Ανατολή, τονίζοντας ότι δεν πιστεύει στην «αλλαγή καθεστώτος από αέρος», όπως σημειώνει το άρθρο του Politico.

Εσωτερικές διαβουλεύσεις στην ΕΕ

Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, συγκάλεσε έκτακτη συνεδρίαση τη Δευτέρα για να συζητήσει την ανταπόκριση στην κρίση. Σύμφωνα με αξιωματούχο που μίλησε υπό καθεστώς ανωνυμίας, οι ανησυχίες του μπλοκ περιλαμβάνουν:

  1. Ανάγκες έκτακτης βοήθειας και υποστήριξη υπηκόων.
  2. Συνέπειες στις αλυσίδες εφοδιασμού και κλείσιμο εναέριου χώρου.
  3. Πιθανή αύξηση της μετανάστευσης.
  4. Κυβερνοεπιθέσεις και πιθανούς ιρανικούς «κοιμώμενους πυρήνες» (sleeper cells).