Στο επίκεντρο μιας νέας οικονομικής και διπλωματικής αντιπαράθεσης με την Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται η Τουρκία, καθώς η προώθηση του κανονισμού «Made in Europe» φαίνεται να κλείνει την πόρτα των ευρωπαϊκών κρατικών προμηθειών για τις τουρκικές επιχειρήσεις.

Η απάντηση της Άγκυρας ήρθε σε υψηλότατο επίπεδο, με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να παρεμβαίνει προσωπικά για να αποτρέψει έναν διαφαινόμενο παραγκωνισμό της χώρας του.

Τι αλλάζει στις «πράσινες» προμήθειες της Ευρώπης

Το νέο νομοθετικό πλαίσιο που επεξεργάζονται οι Βρυξέλλες στοχεύει στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής παραγωγής σε κρίσιμους τομείς της πράσινης μετάβασης. Συγκεκριμένα, το προσχέδιο επιβάλλει ελάχιστα όρια εντοπιότητας για στρατηγικά προϊόντα, όπως:

  • Ηλεκτρικά οχήματα και σταθμοί φόρτισης.
  • Μπαταρίες νέας τεχνολογίας.
  • Εξαρτήματα για αιολική και ηλιακή ενέργεια.

Με το νέο καθεστώς, οι ευρωπαϊκοί δημόσιοι φορείς δεν θα επιλέγουν πλέον προμηθευτές με μοναδικό κριτήριο τη χαμηλότερη τιμή, αλλά θα πριμοδοτούν όσους κατασκευάζουν τα προϊόντα τους εντός της ΕΕ.

Η παρέμβαση Ερντογάν και η Τελωνειακή Ένωση

Σύμφωνα με πληροφορίες που είδαν το φως της δημοσιότητας, ο Τούρκος Πρόεδρος απέστειλε επιστολή στην Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στις 4 Δεκεμβρίου, εκφράζοντας την έντονη δυσαρέσκεια της Άγκυρας. Στην επιστολή υπογραμμίζεται ότι η αντιμετώπιση της Τουρκίας ως «τρίτης χώρας» έρχεται σε ευθεία σύγκρουση με το πνεύμα της Τελωνειακής Ένωσης που ισχύει από το 1995.

Όπως αναφέρουν πηγές που επικαλείται το Middle East Eye, η τουρκική πλευρά επισημαίνει ότι μια τέτοια κίνηση θα διαρρήξει τις υφιστάμενες αλυσίδες αξίας, πλήττοντας την οικονομική ενσωμάτωση που έχει επιτευχθεί εδώ και δεκαετίες. Το διακύβευμα είναι τεράστιο, καθώς μόνο για το 2025 οι εξαγωγές της τουρκικής αυτοκινητοβιομηχανίας προς την ΕΕ άγγιξαν τα 30 δισεκατομμύρια δολάρια, καλύπτοντας το 72% της συνολικής δραστηριότητας του κλάδου.

Αναζητώντας τη «χρυσή τομή»

Παρά το «παγωμένο» κλίμα, το προσχέδιο αφήνει μια χαραμάδα ελπίδας. Προβλέπεται η πιθανότητα εξαιρέσεων για κράτη που διατηρούν συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου με την Ένωση. Η Άγκυρα ποντάρει ακριβώς σε αυτό το σημείο, ζητώντας μια ειδική φόρμουλα που θα αναγνωρίζει την ιδιαίτερη σχέση της με την ευρωπαϊκή αγορά.

Η διαδικασία πάντως βρίσκεται ακόμα σε εξέλιξη. Ο κανονισμός αναμένεται να ανακοινωθεί επίσημα εντός των επόμενων ημερών, ωστόσο η τελική του μορφή θα κριθεί μετά από διαπραγματεύσεις μηνών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Η Τουρκία, από την πλευρά της, έχει ήδη ξεκινήσει έναν μαραθώνιο διπλωματικών επαφών για να διασφαλίσει ότι δεν θα βρεθεί εκτός του νέου οικονομικού χάρτη της Ευρώπης.