Έντονη οργή και αγανάκτηση προκαλούν στη Γροιλανδία οι νέες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος επανέφερε δημόσια το ενδεχόμενο οι Ηνωμένες Πολιτείες να αναλάβουν τον έλεγχο της χώρας. Μακροχρόνιοι κάτοικοι της Γροιλανδίας δήλωσαν ότι είναι εξοργισμένοι με τον Αμερικανό πρόεδρο, κάνοντας λόγο για προσβλητική και ανησυχητική ρητορική που αντιμετωπίζει τη χώρα τους ως «εργαλείο».
Ο Τραμπ αναζωπύρωσε τη σχετική συζήτηση την Κυριακή, μία ημέρα μετά τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο από Αμερικανούς στρατιώτες στη Βενεζουέλα και τη μεταφορά του στη Νέα Υόρκη για να αντιμετωπίσει σειρά ποινικών κατηγοριών. Μιλώντας σε δημοσιογράφους στο Air Force One, ο Τραμπ χαρακτήρισε τη Γροιλανδία «στρατηγικής σημασίας», υποστηρίζοντας ότι οι ΗΠΑ τη χρειάζονται για λόγους εθνικής ασφάλειας και ότι η Δανία δεν είναι σε θέση να διασφαλίσει αυτή την ανάγκη.
Ο Γιόργκεν Μπέι-Κάστρουπ, διευθύνων σύμβουλος του τετράστερου ξενοδοχείου Hotel Hans Egede στο Νουούκ, δήλωσε ότι η στάση του Τραμπ απέναντι στους κατοίκους της Γροιλανδίας είναι «επαίσχυντη» και «αηδιαστική». Ο Μπέι-Κάστρουπ, ο οποίος ζει στη Γροιλανδία τα τελευταία 11 χρόνια και κατάγεται από τη Δανία, ανέφερε πως ο Τραμπ μιλά για τη χώρα «σαν να είναι απλώς ένα εργαλείο», χαρακτηρίζοντας τη συμπεριφορά του ασέβεια τόσο προς το κράτος όσο και προς τους πολίτες του.
Ανάλογη ήταν και η αντίδραση του Κλάους Ίβερσον, επίσης Δανού που έχει εγκατασταθεί στη Γροιλανδία, ο οποίος μιλώντας στην Daily Mail χαρακτήρισε τις επαναλαμβανόμενες απαιτήσεις του Τραμπ για κατάληψη της χώρας «προσβλητικές» και «παράξενες». Όπως είπε, η κατάσταση είναι «και λίγο τρομακτική», προσθέτοντας ότι γνωρίζει τι είναι ικανός να κάνει ο Τραμπ. Ο Ίβερσον, βετεράνος του δανικού στρατού και επιχειρηματίας στον χώρο της φιλοξενίας, διατηρεί μαζί με τη σύζυγό του το 32 δωματίων Hotel Aurora Nuuk και ζει στη Γροιλανδία εδώ και 17 χρόνια.
Ο ίδιος τόνισε ότι έχει υπηρετήσει στη Βοσνία μαζί με Αμερικανούς στρατιώτες και ότι συνάδελφοί του έχασαν τη ζωή τους στο Αφγανιστάν και το Ιράκ πολεμώντας στο πλευρό των ΗΠΑ, γεγονός που, όπως είπε, καθιστά «εξαιρετικά παράξενο» τον τρόπο με τον οποίο ο Τραμπ προσεγγίζει τη Γροιλανδία.
Τόσο ο Ίβερσον όσο και ο Μπέι-Κάστρουπ αντέδρασαν έντονα και σε δημοσίευμα του Reuters, σύμφωνα με το οποίο η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο να προσφέρει χρηματικά ποσά από 10.000 έως 100.000 δολάρια σε κατοίκους της Γροιλανδίας, εφόσον συμφωνήσουν να ενταχθούν στις ΗΠΑ. Ο Μπέι-Κάστρουπ χαρακτήρισε το σενάριο αυτό «μία άλλη μορφή σκλαβιάς», υποστηρίζοντας ότι η αγορά ψήφων καταργεί τη δημοκρατία και οδηγεί σε μορφές δικτατορίας.
Ο Τραμπ επιμένει ότι οι ΗΠΑ χρειάζονται τη Γροιλανδία για λόγους εθνικής ασφάλειας και διεθνούς σταθερότητας, ωστόσο οι δύο άνδρες επισήμαναν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ήδη διατηρούν στρατιωτική βάση στο νησί χωρίς εμπόδια. Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου υπήρχαν περισσότερες από 50 αμερικανικές βάσεις στη Γροιλανδία, οι οποίες πλέον έχουν περιοριστεί στη βάση Pituffik Space Base, που εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο κόμβο για την αντιπυραυλική άμυνα και την επιτήρηση του διαστήματος.
Τις τελευταίες ημέρες, πολιτικοί τόσο στη Γροιλανδία όσο και στη Δανία αντέδρασαν δημόσια στις δηλώσεις Τραμπ περί προσάρτησης. Ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας, Γενς Φρέντερικ Νίλσεν, δήλωσε ότι δεν πρέπει να υπάρξει άλλη πίεση, υπαινιγμοί ή «φαντασιώσεις προσάρτησης», τονίζοντας ότι ο διάλογος μπορεί να υπάρξει μόνο μέσω των σωστών διαύλων και με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο. Από την πλευρά της, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν υπογράμμισε ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν κανένα δικαίωμα να προσαρτήσουν οποιοδήποτε από τα τρία έθνη του δανικού βασιλείου.
Παρότι η Γροιλανδία αποτελεί τμήμα του Βασιλείου της Δανίας, είναι αυτοδιοικούμενο έδαφος με αρμοδιότητα στη διαχείριση της εσωτερικής της πολιτικής. Ωστόσο, καθώς η Δανία παραμένει υπεύθυνη για την εξωτερική πολιτική και την άμυνα, οποιαδήποτε απόπειρα προσάρτησης από τις ΗΠΑ θα έπρεπε να αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης με τη Δανία και να εγκριθεί από τους κατοίκους της Γροιλανδίας, πιθανότατα μέσω δημοψηφίσματος.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση της εταιρείας Verian τον Ιανουάριο του 2025, μόλις το 6% των κατοίκων της Γροιλανδίας υποστηρίζει την ένταξη της χώρας στις Ηνωμένες Πολιτείες. Αντίστοιχα, το ενδεχόμενο αυτό δεν είναι δημοφιλές ούτε στους Αμερικανούς, καθώς δημοσκόπηση του Pew Research τον Απρίλιο του 2025 έδειξε ότι το 54% των ενηλίκων στις ΗΠΑ αντιτίθεται στην ιδέα.
Την Πέμπτη, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε ότι σκοπεύει να συναντηθεί την επόμενη εβδομάδα με Δανούς αξιωματούχους για να συζητήσουν το μέλλον της Γροιλανδίας. Παράλληλα, αποκάλυψε ότι ο Τραμπ επιθυμεί τελικά να αγοράσει τη Γροιλανδία αντί να καταφύγει σε στρατιωτική βία, δήλωση που ακολούθησε τις τοποθετήσεις του αναπληρωτή προσωπάρχη του Λευκού Οίκου Στίβεν Μίλερ, ο οποίος δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο στρατιωτικής κλιμάκωσης όταν ρωτήθηκε σχετικά.
