Σαν σήμερα, το 1982, η Βουλή των Ελλήνων ψηφίζει την κατάργηση της ποινικής δίωξης της μοιχείας, βάζοντας τέλος σε μια νομοθετική πρόβλεψη που για δεκαετίες ποινικοποιούσε την εξωσυζυγική σχέση, με άνισες συνέπειες κυρίως για τις γυναίκες. Πρόκειται για ένα εμβληματικό γεγονός που σηματοδοτεί όχι μόνο τον εκσυγχρονισμό του ελληνικού οικογενειακού δικαίου, αλλά και μια τομή στη διασφάλιση της ισότητας των φύλων και στη διεκδίκηση σεξουαλικών και ατομικών δικαιωμάτων. Η συγκεκριμένη μεταρρύθμιση εντάσσεται στις μεγάλες θεσμικές αλλαγές της δεκαετίας του ’80 που καθόρισαν τη σύγχρονη έννοια της οικογένειας και ανέδειξαν την Ελλάδα ως παράδειγμα εξάλειψης διακρίσεων, θέτοντας τις βάσεις για τον επόμενο εκσυγχρονισμό του Οικογενειακού Δικαίου και την ενίσχυση της φράσης «ισότητα φύλων» στη δημόσια συζήτηση.
Η ψήφιση του σχετικού νομοσχεδίου σηματοδοτεί μια βαθιά αλλαγή στο ελληνικό οικογενειακό δίκαιο και εντάσσεται στις ευρύτερες μεταρρυθμίσεις που επιχειρεί η κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου την πρώτη περίοδο διακυβέρνησής της.
Η μοιχεία έως τότε αντιμετωπιζόταν ως ποινικό αδίκημα, το οποίο μπορούσε να οδηγήσει σε ποινές φυλάκισης. Στην πράξη, η νομοθεσία εφαρμοζόταν κυρίως σε βάρος των γυναικών, με πολλούς δικαστικούς και κοινωνικούς μηχανισμούς να αναπαράγουν πατριαρχικά πρότυπα και να ενισχύουν τις ανισότητες. Οι άνδρες σπάνια διώκονταν και ακόμα σπανιότερα καταδικάζονταν, ενώ οι γυναίκες έβλεπαν συχνά τη μοιχεία να χρησιμοποιείται εναντίον τους ως επιχείρημα για την απώλεια της επιμέλειας των παιδιών ή την κοινωνική τους διαπόμπευση.
Η κατάργηση της ποινικοποίησης της μοιχείας αποτέλεσε ένα από τα σημαντικά βήματα εκσυγχρονισμού του οικογενειακού δικαίου στην Ελλάδα. Ήρθε ως συνέχεια μιας σειράς θεσμικών αλλαγών, με κυριότερη την υιοθέτηση του νέου οικογενειακού κώδικα, που τέθηκε σε ισχύ την ίδια χρονιά και προέβλεπε, μεταξύ άλλων, την καθιέρωση του πολιτικού γάμου, την ισότητα των συζύγων, την κοινή επιμέλεια και την κατάργηση της προίκας.
Για το γυναικείο κίνημα και τον ευρύτερο φεμινιστικό αγώνα της Μεταπολίτευσης, η συγκεκριμένη κατάργηση θεωρήθηκε νίκη κατά της θεσμικής καταπίεσης και ένα σύμβολο προόδου για τα ανθρώπινα δικαιώματα και την έμφυλη ισότητα. Αν και προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από συντηρητικούς κύκλους και την Εκκλησία, η μεταρρύθμιση άντεξε στον χρόνο και αποτελεί μέχρι σήμερα ένα ορόσημο για την απονομή δικαιοσύνης χωρίς έμφυλες διακρίσεις.
Σαράντα και πλέον χρόνια μετά, η κατάργηση της ποινικής δίωξης της μοιχείας θυμίζει πόσο πρόσφατα η ελληνική κοινωνία απελευθερώθηκε από θεσμικά δεσμά που σήμερα θεωρούνται αυτονόητα αναχρονιστικά. Κι όμως, η πορεία προς την ισότητα και τη σεξουαλική ελευθερία χτίστηκε με πολιτικές επιλογές, κοινωνικούς αγώνες και αλλαγές νοοτροπίας που ακόμη εξελίσσονται.
