Μετά από μια σχοινοτενή διαδικασία επεξεργασίας του νέου χωροταξικού στον ελληνικό τουρισμό φαίνεται πως η Ελλάδα λίαν συντόμως θα διαθέτει σαφείς τους «όρους του παιχνιδιού» για τη διενέργεια επενδύσεων.

Πλέον προ των πυλών βρίσκεται το «Νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό», με τη σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση να αναμένεται να υπογραφεί, σύμφωνα με πληροφορίες του Newsbeast μέσα στον Μάιο.

Στόχος του νέου χωροταξικού, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το οποίο έχει έντονα φιλοπεριβαλλοντικό χαρακτήρα, είναι η βιώσιμη ανάπτυξη, η ενίσχυση της ανθεκτικότητας των τουριστικών προορισμών και η διασφάλιση του φυσικού και πολιτιστικού αποθέματος της χώρας. Το νέο πλαίσιο προτείνει μέτρα που στοχεύουν τόσο στη βελτίωση της ποιότητας των τουριστικών υπηρεσιών όσο και στη μείωση των αρνητικών επιπτώσεων που προκαλεί η ανεξέλεγκτη τουριστική ανάπτυξη σε περιοχές υψηλής ζήτησης.

Κατά πληροφορίες, ειδική μέριμνα προβλέπεται για την τουριστική ανάπτυξη στα μικρά νησιά, για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις, καθώς και για την ενίσχυση των ειδικών μορφών τουρισμού.

Με την υιοθέτηση του νέου χωροταξικού πλαισίου, προκρίνονται η ισορροπία μεταξύ παραδοσιακών και αναδυόμενων μοντέλων τουριστικής ανάπτυξης, δίνοντας χώρο τόσο στον κλασικό μαζικό τουρισμό όσο και σε μοντέλα πιο εξειδικευμένα, όπως η τουριστική κατοικία.

Οι βασικοί άξονες

Το νέο χωροταξικό πλαίσιο καθιερώνει τρία βασικά κριτήρια για τον καθορισμό της τουριστικής ανάπτυξης σε κάθε περιοχή. Το πρώτο αφορά τον βαθμό δυναμισμού κάθε περιοχής, δηλαδή την ανάπτυξη των περιοχών βάσει τουριστικής κίνησης και υποδομών, ώστε να μπορεί να προσδιοριστεί ποιο επίπεδο ανάπτυξης μπορεί να υποστηρίξει κάθε προορισμός. Το δεύτερο κριτήριο αφορά τα ειδικά χαρακτηριστικά της περιοχής, όπως το αν πρόκειται για μικρά νησιά, μητροπολιτικές περιοχές ή μεγάλα αστικά κέντρα. Το τρίτο κριτήριο είναι το ειδικό καθεστώς προστασίας, δηλαδή η γειτνίαση με αρχαιολογικούς χώρους, περιοχές φυσικού κάλλους ή προστατευόμενες περιοχές, όπως το δίκτυο Natura 2000, όπου η τουριστική ανάπτυξη θα πρέπει να είναι ήπια και ελεγχόμενη.

Σημαντική διάσταση του νέου πλαισίου αφορά τις βραχυχρόνιες μισθώσεις. Για πρώτη φορά, δημιουργείται ένα πλαίσιο που καθορίζει πώς και πού μπορούν να αναπτυχθούν τα καταλύματα τύπου Airbnb, με βάση τον ειδικό ή τοπικό πολεοδομικό σχεδιασμό κάθε περιοχής.

Σε ό,τι αφορά τις ξενοδοχειακές υποδομές, σύμφωνα με τις πληροφορίες, στα μικρά νησιά, για παράδειγμα, θα επιτρέπεται η ανάπτυξη καταλυμάτων περιορισμένης δυναμικότητας, έως 100 κλίνες, ώστε να διατηρείται η ισορροπία ανάμεσα στην ανάπτυξη και στην προστασία των τοπικών κοινοτήτων και πόρων.

Σε γενικές γραμμές, δεδομένου ότι στους βασικούς στόχους του χωροταξικού περιλαμβάνεται και η προώθηση σύγχρονων τουριστικών προϊόντων και καταλυμάτων (νέων και υφιστάμενων) υψηλής ποιότητας, προκρίνεται η ανάπτυξη νέων καταλυμάτων ανάλογα με τον κορεσμό και τη φέρουσα ικανότητα κάθε περιοχής στην οποία υπάγεται κάθε δημοτική ενότητα.

Τέλος, το πλαίσιο δίνει κατευθύνσεις για την ενίσχυση των ειδικών μορφών τουρισμού, μέσω της δημιουργίας εξειδικευμένων υποδομών σε περιοχές με κατάλληλα χαρακτηριστικά. Στόχος είναι η διαφοροποίηση του ελληνικού τουριστικού προϊόντος, η προσέλκυση επισκεπτών όλο τον χρόνο και η μείωση της εξάρτησης από τον μαζικό τουρισμό των θερινών μηνών.

Οι 5 περιοχές

Όπως υποστηρίζουν οι ίδιες πηγές, η κατηγοριοποίηση του εθνικού χώρου με βάση τη χωρική διάρθρωση των τουριστικών καταλυμάτων, παραμένει αμετάβλητη και αφορά πέντε περιοχές: (Α) Περιοχές ελέγχου, (Β) Ανεπτυγμένες περιοχές, (Γ) Αναπτυσσόμενες περιοχές, (Δ) Περιοχές με δυνατότητες ανάπτυξης και (Ε) Μη ανεπτυγμένες περιοχές.

Στις «περιοχές ελέγχου», με βάση το αρχικό σχέδιο τουλάχιστον, περιλαμβάνονται οι δημοτικές ενότητες: Παραλίας Πιερίας, Σκιάθου, Κερκυραίων, Ζακυνθίων, Αρκαδίων Ζακύνθου, Λαγανά Ζακύνθου, Ερμούπολης, Θήρας, Οίας, Κω, Μυκόνου, Αφάντου Ρόδου, Ιαλυσού Ρόδου, Καλλιθέας Ρόδου, Τήνου, Μαλίων Ηρακλείου, Χερσονήσου Ηρακλείου και Νέας Κυδωνίας Χανίων.

Αντίστοιχα, στις «ανεπτυγμένες περιοχές» περιλαμβάνονται οι δημοτικές ενότητες: Θάσου, Θεσσαλονίκης, Μενεμένης Θεσσαλονίκης, Αγίου Γεωργίου Θεσσαλονίκης, Θερμαϊκού, Σταυρουπόλεως Θεσσαλονίκης, Ανατολικού Ολύμπου Πιερίας, Κασσάνδρας Χαλκιδικής, Παλλήνης Χαλκιδικής, Σιθωνίας Χαλκιδικής, Ιωαννιτών Ιωαννίνων, Συβότων Θεσπρωτίας, Πάργας, Βόλου, Πορταριάς, Μουρεσίου Μαγνησίας, Σκοπέλου, Αιδηψού, Αγίου Γεωργίου Κέρκυρας, Αχιλλείων Κέρκυρας, Εσπερίων Κέρκυρας, Θιναλίου Κέρκυρας, Κασσωπαίων Κέρκυρας, Κορισσίων Κέρκυρας, Λευκιμμαίων Κέρκυρας, Μελιτειέων Κέρκυρας, Παλαιοκαστριτών Κέρκυρας, Παρελίων Κέρκυρας, Φαιάκων Κέρκυρας, Παξών, Αλυκών Ζακύνθου, Ελείου – Προνών Κεφαλληνίας, Λειβαθούς Κεφαλληνίας, Λευκάδος, Ελλομένου Λευκάδας, Κάστρου – Κυλλήνης, Ναυπλίου, Ασίνης Αργολίδας, Ελαφονήσου, Αθηναίων, Μεταμορφώσεως, Καλλιθέας, Αλίμου, Γλυφάδας, Μοσχάτου, Νέας Σμύρνης, Παλαιού Φαλήρου, Βουλιαγμένης, Νέας Μάκρης, Αναβύσσου, Πειραιώς, Αγκιστρίου, Αίγινας, Πόρου, Σπετσών, Μήθυμνας Λέσβου, Χίου, Αγίου Μηνά Χίου, Ποσειδωνίας Σύρου, Ιητών Θήρας, Φολεγάνδρου, Πάτμου, Δικαίου Κω, Ηρακλειδών Κω, Σίφνου, Νάξου, Κουφονησίων, Πάρου, Αντιπάρου, Λινδίων Ρόδου, Πεταλούδων Ρόδου, Γαζίου Ηρακλείου, Γουβών Ηρακλείου, Αγίου Νικολάου Λασιθίου, Βραχασίου Λασιθίου, Ρεθύμνης, Αρκαδίου Ρεθύμνης, Γεροποτάμου Ρεθύμνης, Χανίων, Αρμένων Χανίων, Βάμου Χανίων, Γεωργιουπόλεως Χανίων και Πλατανιά Χανίων.

Η επιστολή της ΠΟΞ

Την ίδια στιγμή, ενόψει της ολοκλήρωσης του νέου χωροταξικού, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ξενοδόχων (ΠΟΞ) απέστειλε πρόσφατα επιστολή προς τους υπουργούς Τουρισμού και Περιβάλλοντος, εκφράζοντας το ενδιαφέρον της για την επικείμενη οριστικοποίηση του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό. Στην επιστολή της, η Ομοσπονδία υπογραμμίζει ότι η υιοθέτηση του νέου πλαισίου αποτελεί κρίσιμο βήμα για τη διασφάλιση ενός σταθερού και προβλέψιμου επενδυτικού περιβάλλοντος στον ελληνικό τουρισμό.

Η ΠΟΞ τονίζει ότι η σαφήνεια και η σταθερότητα του χωροταξικού αποτελούν θεμελιώδεις παράγοντες για την υλοποίηση νέων έργων, την αναβάθμιση των υφιστάμενων τουριστικών υποδομών και τη λήψη επενδυτικών αποφάσεων. Παράλληλα, επισημαίνει ότι το νέο πλαίσιο πρέπει να παρέχει ασφάλεια δικαίου, να περιορίζει την αβεβαιότητα που συχνά αποθαρρύνει επενδύσεις και να εξασφαλίζει ισορροπημένη χωρική ανάπτυξη και προστασία του περιβάλλοντος, χωρίς αδικαιολόγητους περιορισμούς.

Με δεδομένες τις σημαντικές αλλαγές που περιλαμβάνει το τελικό σχέδιο σε σχέση με την αρχική δημόσια διαβούλευση, όπως αναφέρει στην επιστολή της, η ΠΟΞ ζητά την έγκαιρη διάθεση του επικαιροποιημένου κειμένου, ώστε να διατυπωθούν τεκμηριωμένες παρατηρήσεις και προτάσεις. Όπως αναφέρει στην επιστολή της, η οποία συνυπογράφεται από τον πρόεδρο της Ομοσπονδίας, Γιάννη Χατζή, και τον γενικό γραμματέα, Άγγελο Καλλία, η έγκαιρη και σαφής έκδοση του νέου χωροταξικού αποτελεί προϋπόθεση για την ενίσχυση της αναπτυξιακής δυναμικής του ελληνικού τουρισμού και την προστασία των προορισμών.