Εκτός της ετήσιας Γενικής Συνέλευσης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας έμεινε για ακόμη μία φορά η Ταϊβάν, μετά την απόρριψη πρότασης να προσκληθεί ως παρατηρητής στη συνεδρίαση που πραγματοποιείται στη Γενεύη.
Η εξέλιξη ήρθε έπειτα από την έντονη αντίθεση της Κίνας, η οποία υποστηρίζει ότι η Ταϊβάν δεν έχει δικαίωμα συμμετοχής σε διεθνείς οργανισμούς χωρίς την έγκριση του Πεκίνου, επικαλούμενη την αρχή της «μίας Κίνας». Τα κράτη-μέλη του ΠΟΥ απέρριψαν την πρόταση πρόσκλησης της Ταϊβάν στη φετινή Παγκόσμια Συνέλευση Υγείας, με την Κίνα να βρίσκει στήριξη, μεταξύ άλλων, και από το Πακιστάν.
Η Κίνα μπλόκαρε τη συμμετοχή της Ταϊβάν
Το Πεκίνο είχε ξεκαθαρίσει ήδη πριν από την έναρξη της συνέλευσης ότι δεν θα αποδεχθεί τη συμμετοχή της Ταϊβάν στη φετινή συνεδρίαση του ΠΟΥ. Το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών δήλωσε ότι η Ταϊβάν, την οποία η Κίνα θεωρεί επαρχία της, δεν έχει «βάση, λόγο ή δικαίωμα» να συμμετάσχει στη συνέλευση χωρίς έγκριση της κεντρικής κυβέρνησης.
Η Ταϊπέι απορρίπτει κατηγορηματικά τις κινεζικές αξιώσεις κυριαρχίας, υποστηρίζοντας ότι μόνο ο λαός της Ταϊβάν μπορεί να αποφασίσει για το μέλλον του νησιού. Η κυβέρνηση του προέδρου Λάι Τσινγκ-τε επιμένει ότι η συμμετοχή της Ταϊβάν στον ΠΟΥ είναι ζήτημα δημόσιας υγείας και όχι πολιτικής αντιπαράθεσης.
Παρών στη Γενεύη ο υπουργός Εξωτερικών της Ταϊβάν
Παρά τον αποκλεισμό από την επίσημη συνέλευση, η Ταϊβάν έστειλε αντιπροσωπεία στη Γενεύη για παράλληλες επαφές και εκδηλώσεις στο περιθώριο της συνεδρίασης. Στην Ελβετία βρέθηκαν ο υπουργός Εξωτερικών Λιν Τσιά-λουνγκ και ο υπουργός Υγείας Σι Τσουνγκ-λιάνγκ, προκαλώντας νέα έντονη αντίδραση από το Πεκίνο.
Η Κίνα κατήγγειλε την παρουσία του Ταϊβανέζου υπουργού Εξωτερικών στη Γενεύη και επέκρινε χώρες που στηρίζουν τη διεθνή συμμετοχή της Ταϊβάν, επαναλαμβάνοντας ότι η εκπροσώπηση του νησιού σε διεθνείς οργανισμούς πρέπει να γίνεται αποκλειστικά με βάση την αρχή της «μίας Κίνας».
Από παρατηρητής στον αποκλεισμό
Η Ταϊβάν είχε συμμετάσχει στη Γενική Συνέλευση του ΠΟΥ ως παρατηρητής από το 2009 έως το 2016, περίοδο κατά την οποία οι σχέσεις Ταϊπέι – Πεκίνου ήταν πιο ήπιες. Από το 2017, όμως, η συμμετοχή της μπλοκάρεται συστηματικά, μετά την ανάληψη της εξουσίας από την Τσάι Ινγκ-γουέν, η οποία αρνήθηκε να αποδεχθεί την κινεζική ερμηνεία της αρχής της «μίας Κίνας».
Έκτοτε, η Ταϊβάν μένει εκτός των περισσότερων διεθνών οργανισμών λόγω των αντιρρήσεων του Πεκίνου, παρά το γεγονός ότι διαθέτει ανεπτυγμένο σύστημα υγείας και σημαντική εμπειρία σε ζητήματα επιδημιολογικής παρακολούθησης και διαχείρισης κρίσεων δημόσιας υγείας.
Η Ταϊπέι μιλά για κενό στην παγκόσμια υγεία
Οι υποστηρικτές της συμμετοχής της Ταϊβάν υποστηρίζουν ότι ο αποκλεισμός της από τον ΠΟΥ υπονομεύει την παγκόσμια συνεργασία στην υγεία, καθώς αφήνει εκτός ένα νησί με περισσότερους από 23 εκατομμύρια κατοίκους και με κομβικό ρόλο στην Ασία.
Χώρες που διατηρούν διπλωματικές σχέσεις με την Ταϊβάν, όπως το Παλάου, επέκριναν τον αποκλεισμό, επισημαίνοντας ότι η παγκόσμια επιτήρηση ασθενειών και η ανταλλαγή πληροφοριών αποδυναμώνονται όταν αποκλείεται ένας ικανός και υπεύθυνος εταίρος.
Διπλωματικό μήνυμα με φόντο την αντιπαράθεση Κίνας – Ταϊβάν
Η απόφαση του ΠΟΥ δεν αφορά μόνο την υγεία, αλλά εντάσσεται στη βαθύτερη διπλωματική σύγκρουση ανάμεσα στην Κίνα και την Ταϊβάν. Το Πεκίνο επιχειρεί να περιορίσει κάθε μορφή διεθνούς αναγνώρισης της Ταϊπέι, ενώ η Ταϊβάν επιδιώκει να διατηρήσει παρουσία σε διεθνή φόρα, ακόμη και όταν δεν της επιτρέπεται πλήρης συμμετοχή.
Η φετινή απόρριψη της πρόσκλησης επιβεβαιώνει ότι η Κίνα εξακολουθεί να διαθέτει την πολιτική ισχύ να μπλοκάρει την Ταϊβάν σε κρίσιμους πολυμερείς οργανισμούς. Για την Ταϊπέι, όμως, η παρουσία της αντιπροσωπείας στη Γενεύη λειτουργεί ως μήνυμα ότι δεν προτίθεται να αποδεχθεί σιωπηρά τον αποκλεισμό της.
Το αποτέλεσμα είναι ακόμη ένα επεισόδιο στην ευρύτερη μάχη επιρροής γύρω από το καθεστώς της Ταϊβάν, με τον ΠΟΥ να μετατρέπεται ξανά σε πεδίο διπλωματικής αντιπαράθεσης ανάμεσα στο Πεκίνο και τους συμμάχους της Ταϊπέι.
