«Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη έχει φέρει την Ελλάδα στις πρώτες θέσεις σε απορρόφηση ευρωπαϊκών πόρων» τόνισε ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, κατά την επί της αρχής συζήτησης του σχεδίου νόμου «Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, Ταμείο Εκσυγχρονισμού και άλλες διατάξεις», στην επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής.
Ο κ. Παπαθανάσης υπογράμμισε ότι «η επόμενη ημέρα μετά το Ταμείο Ανάκαμψης έχει πόρους. Αυτό που θα πρέπει να αντιληφθούμε, είναι πως η δημόσια διοίκηση πρέπει να τρέξει, έτσι ώστε οι πόροι αυτοί να απορροφηθούν. Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη έχει φέρει την Ελλάδα στις πρώτες θέσεις σε απορρόφηση πόρων τόσο στου Ταμείου Ανάκαμψης, όσο και του ΕΣΠΑ. Έχουμε το μεγαλύτερο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων».
Ο αναπληρωτής υπουργός ανέφερε ότι «η Ελλάδα σήμερα εκτελεί ένα από τα μεγαλύτερα ΠΔΕ των τελευταίων 17 ετών, ύψους 16,9 δισ. ευρώ» και πρόσθεσε πως το σχέδιό μας «μεριμνά να τρέξουν πάρα πολλά προγράμματα που στηρίζουν την καθημερινότητα, την κοινωνία και την οικονομία»
Το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο και το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, είπε ο κ. Παπαθανάσης, είναι δύο νέα Ταμεία που έρχονται να προστεθούν για την επόμενη ημέρα του Ταμείου Ανάκαμψης, με το πρώτο να έχει πόρους 5,3 δισ. ευρώ και το δεύτερο 1,6 δισ. ευρώ. Παράλληλα συνεχίζεται το ΕΣΠΑ της προγραμματικής περιόδου 2021- 2027. Αυτή την στιγμή έχουμε απορροφήσει το 23% και είμαστε στην 4η καλύτερη θέση απορρόφησης. Ο αν. υπουργός εκτίμησε ότι μέχρι την ολοκλήρωση της προγραμματικής περιόδου του ΕΣΠΑ 2021- 2027, όχι μόνο θα έχει απορροφηθεί ένα πολύ μεγαλύτερο μέρος, αλλά ήδη την προηγούμενη Πέμπτη ανακοινώθηκε ότι η Ελλάδα πέτυχε τον στόχο της ανακατεύθυνσης πόρων κατά 10%, κάτι που σημαίνει ότι το πρόγραμμα του ΕΣΠΑ θα παραταθεί κατά δύο έτη.
Αναφορικά με το νομοσχέδιο και το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, ο αναπληρωτής υπουργός είπε ότι ως βάση εκκίνησης έχει την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία που καθόρισε την ανάγκη για μια νέα αναπτυξιακή πράσινη στρατηγική με στόχο τον μετασχηματισμό της ΕΕ σε μια αποδοτική και ανταγωνιστική ευρωπαϊκή οικονομία. Οι πραγματικοί ωφελούμενοί του είναι ευάλωτοι συμπολίτες μας. Ο κ. Παπαθανάσης είπε χαρακτηριστικά, ότι όποιο κόμμα δεν ψηφίσει το νομοσχέδιο αυτό, «δεν ψηφίζει την στήριξη με επιδοτήσεις δράσεων για τα ευάλωτα νοικοκυριών, την στήριξη μονογονεϊκών οικογενειών, ΑμεΑ, ηλικιωμένες γυναίκες αλλά και ευάλωτες μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις που προβλέπονται υψηλές επιδοτήσεις για μια σειρά τομέων» όπως και μια σειρά πολιτικών, όπως οι κοινωνικές κατοικίες, οι φοιτητικές εστίες, οι αλλαγές για πράσινη ενέργεια , τα ατομικά μέσα μεταφοράς για ΑμεΑ κ.λ.π..
Για το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, ο αναπληρωτής υπουργός είπε ότι οι πόροι του προέρχονται από την δημοπράτηση δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων της περιόδου 2024- 2030. Αξιοποιούνται για την στήριξη των επενδύσεων για τον στόχο του εκσυγχρονισμού των ενεργειακών συστημάτων και την βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης. Η επιδεξιότητα αφορά την αναβάθμιση των δικτύων ενέργειας, την καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχιας, παραγωγή, κατανάλωση και αποθήκευση ενέργειας από ΑΠΕ. Ωφελούμενοι του Ταμείου αυτού είναι ιδιώτες, επιχειρήσεις, αλλά και φορείς του Δημοσίου.
Ο κ. Παπαθανάσης επισήμανε ότι «το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο και το Ταμείο Εκσυγχρονισμού δεν είναι ΕΣΠΑ. Είναι δύο Ταμεία Κεντρικής Διαχείρισης. Έχουμε επιλέξει να συνδεθούν προσωρινά με κάποιες υπηρεσίες ελέγχου και διαχείρισης του ΕΣΠΑ για να μην υπάρχει καμία καθυστέρηση για ένα εξάμηνο, ώστε να μην απωλέσουμε χρόνους. Καθώς μας ενδιαφέρει αυτοί οι πόροι να μπουν μέσα στην καθημερινότητα, την κοινωνία και την οικονομία».
Απαντώντας στις επικρίσεις της αντιπολίτευσης γιατί στο νομοσχέδιο δεν τίθενται οι όροι και τα κριτήρια ένταξης, ο κ. Παπαθανάσης είπε ότι τα κριτήρια αυτά, όπως σε όλα τα προγράμματα, καθορίζονται κατά την διαπραγμάτευση και μέσα από τις αναθεωρήσεις τους, όπως το πετύχαμε στο Ταμείο Ανάκαμψης.
Την επόμενη ημέρα, με αυτές τις διεθνείς αβεβαιότητες, «σημαντικό είναι η Ελλάδα να μείνει ενεργειακά ισχυρή, όπως αξία έχει οι πολίτες να αντιμετωπίσουν την όποια ενεργειακή κρίση. Και αυτά εξυπηρετεί το συγκεκριμένο νομοσχέδιο, σε συνδυασμό (και όχι μόνο) με το ΕΣΠΑ 2021- 2027, το Ταμείο Ανάκαμψης που ολοκληρώνεται και με τους εθνικούς της πόρους. Έχουμε δηλαδή μια σύνδεση δράσεων που δημιουργούν μια δικλείδα ασφαλείας σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις».
Οι θέσεις των κομμάτων της αντιπολίτευσης
Η εισηγήτρια της μειοψηφίας, Κατερίνα Σπυριδάκη, ανέφερε ότι «το νομοσχέδιο αυτό, εάν και παρουσιάζεται ως τεχνικό, στην πραγματικότητα αποτυπώνει με ακρίβεια τον τρόπο με τον οποίο αυτή η κυβέρνηση αντιλαμβάνεται τη διαχείριση του δημόσιου χρήματος. Με καθυστέρηση, με αδιαφάνεια και μια μόνιμη τάση δημιουργίας νέων μηχανισμών εξουσίας». Το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, παρατήρησε, θεσμοθετήθηκε σε ευρωπαϊκό επίπεδο το 2023. «Το Ταμείο Εκσυγχρονισμού αφορά την Ελλάδα ήδη από το 2024 και εσείς φέρνετε το θεσμικό πλαίσιο το 2026. Δύο χρόνια μετά και όχι μόνο καθυστερημένα, αλλά και βιαστικά. Αυτό δεν είναι προγραμματισμός, είναι μια διοίκηση στο και πέντε…». Η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ- ΚΙΝΑΛ, είπε ότι δόθηκε ελάχιστος χρόνος στην Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή για να γνωμοδοτήσει. Αναρωτήθηκε γιατί χρειάζονται δύο νέες ειδικές δομές για να διαχειριστούν τα κονδύλια του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου και του Ταμείου Εκσυγχρονισμού, αφού υπάρχουν ήδη δύο γενικές γραμματείες για το ΕΣΠΑ και η ειδική υπηρεσία του Ταμείου Ανάκαμψης καθώς και η Υπηρεσία Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης. Δημιουργείτε, είπε, ειδικές υπηρεσίες χωρίς καν να έχετε ξεκαθαρίσει τη δομή τους. Η Βουλή, πρόσθεσε, «καλείται για μια φορά να δώσει στον υπουργό μία λευκή επιταγή. Ο διοικητής θα διορίζεται απευθείας από τον πρωθυπουργό, με αποδοχές γενικού γραμματέα και με δυνατότητα μπόνους έως 45.000 ευρώ για μια υπηρεσία που ακόμα δεν υπάρχει, για μια δομή που ακόμα δεν έχει ολοκληρωθεί, για ένα σχέδιο που ακόμα δεν έχει εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αυτό δεν είναι κίνητρο απόδοσης. Είναι σύστημα επιβράβευσης ημετέρων. Η Ελλάδα των Golden Boys δεν είναι παρελθόν, είναι παρόν».
Η κυρία Σπυριδάκη επέκρινε την κυβέρνηση ότι σχεδιάζει «πολιτικές δισεκατομμυρίων ευρώ χωρίς την κοινωνία, χωρίς διαβούλευση, χωρίς ουσιαστικό διάλογο». Η εισηγήτρια του ΠΑΣΟΚ- ΚΙΝΑΛ, ήταν αρνητική και σε μια σειρά άλλων άρθρων, όπως μεταξύ άλλων για την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα Επενδύσεων, για τον διπλασιασμό της αμοιβής της μονάδας συμβάσεων του Υπερταμείου από 0,5 σε 1% επί του ύψους των συμβάσεων, και της μετατροπής του σε μια κεντρική αναθέτουσα αρχή με αυξημένες αμοιβές, με προκαταβολές, με διευρυμένες αρμοδιότητες. Οι διατάξεις που αφορούν την φαρμακευτική νοσοκομειακή δαπάνη και το ΕΣΥ δεν αντιμετωπίζουν το πρόβλημα, ενώ ακόμα και για τα ΕΛΤΑ ανοίγονται νέες στρεβλώσεις προς όφελος των ιδιωτών.
Ο ειδικός αγορητής του ΣΥΡΙΖΑ Νίκος Παππάς από την πλευρά του ζήτησε από την κυβέρνηση να ξεκαθαρίσει «χωρίς υπεκφυγές εάν συμφωνεί ή όχι με την Κομισιόν για τον εθνικό φάκελο που οδηγεί σε απώλειες πόρων για την Ελλάδα». Ο κ. Παππάς υποστήριξε πως «η προκατανομή για την Ελλάδα για τον επόμενο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, μειώνεται από τα 61 δισ. (του προηγούμενου προϋπολογισμού) σε 49 δισ. ευρώ και αυτό είναι μια μεγάλη μείωση». Έδωσε έμφαση στις αλλαγές που προωθεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στον τρόπο κατανομής των χρηματοδοτήσεων, με τη μετάβαση σε ένα σύστημα ενιαίου εθνικού φακέλου, όπου οι πόροι θα εκταμιεύονται με βάση ορόσημα και προαπαιτούμενα κατά το πρότυπο του Ταμείου Ανάκαμψης. Η Ευρώπη, είπε ο βουλευτής, «πάει να κλειδώσει την επιλογή του εθνικού φακέλου με δύο βασικά θύματα: το Ταμείο Συνοχής και την Κοινή Αγροτική Πολιτική». Στη συνέχεια αναφέρθηκε στις έντονες διαπαραταξιακές αντιδράσεις που έχουν ήδη καταγραφεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, αλλά και από την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών, καλώντας την κυβέρνηση να απαντήσει στο «αν συμφωνεί ή αν θα αντιταχθεί στις προτάσεις της Κομισιόν». Ο κ. Παππάς τόνισε πως «αποτελεί ζήτημα εθνικό να μην περάσει η πρόταση της Κομισιόν».
Σχετικά με το νομοσχέδιο, ο αγορητής του ΣΥΡΙΖΑ είπε πως «το παρουσιάζετε ως εργαλείο κοινωνικής πολιτικής, ως στήριξη των πολιτών απέναντι στο αυξημένο ενεργειακό κόστος και ως πυλώνα της πράσινης μετάβασης. Μας λέτε ότι πρόκειται για ένα σχέδιο πέντε και πλέον δισεκατομμυρίων ευρώ, που θα στηρίζει νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις. Εμείς όμως σας απαντάμε: Δεν αρκεί το θρυλούμενο μέγεθος των πόρων για να χαρακτηρίσει ένα μέτρο κοινωνικό. Κοινωνικό είναι ένα μέτρο όταν έχει σαφή στόχευση, διαφάνεια, δικαιοσύνη και διανομή, και αυτά τα τρία στοιχεία λείπουν εκκωφαντικά από αυτό το σχέδιο νόμου […] Δεν μειώνεται το ενεργειακό κόστος όταν δεν υπάρχει διασφάλιση για το ποιοι θα ενταχθούν, με ποια κριτήρια και με ποιες προτεραιότητες. Γιατί στο κείμενο του νομοσχεδίου, δεν υπάρχει ρητή κατοχύρωση των πιο ευάλωτων, υπάρχει γενική αναφορά και όχι δέσμευση».
Η ειδική αγορήτρια του ΚΚΕ Αφροδίτη Κτενά, δηλώνοντας την αντίθεσή της στο νομοσχέδιο, είπε πως «για εμάς είναι ξεκάθαρο, το λέμε και δε θα κουραστούμε να το λέμε, ότι η συζήτηση για την προστασία του περιβάλλοντος δεν είναι απλά και μόνο αναζήτηση της καλύτερης δυνατής επιστημονικοτεχνικής επιλογής. Είναι, πρώτα και κύρια, ζήτημα ιδιοκτησίας: ιδιοκτησίας των μέσων παραγωγής, κοινωνικής ιδιοκτησίας, των νερών, των δασών, ό,τι συνιστά περιβάλλον. Είναι συνεπώς καθαρά πολιτικό πρόβλημα. Δεν μπορεί η προστασία του περιβάλλοντος να λειτουργεί ανταγωνιστικά με την αξιοποίηση εγχώριων πλουτοπαραγωγικών πηγών, ή να είναι ανταγωνιστική με την ισομερή ανάπτυξη σε όλες τις περιοχές της χώρας. Θα επανέλθουμε σε αυτό. Για εμάς η προστασία του περιβάλλοντος και η προστασία της ζωής, απαιτεί σύγκρουση με Ευρωπαϊκή Ένωση, κυβερνήσεις, κεφάλαιο, συνολικά το σύστημα που γεννά φτώχεια και πολέμους».
Ο ειδικός αγορητής της Νέας Αριστεράς, Ευκλείδης Τσακαλώτος, ανέφερε ότι η λύση της κυβέρνησης «για οτιδήποτε, είναι καινούργιοι διοικητές, καινούργιες ομάδες, καινούργιοι οργανισμοί, δηλαδή πελάτες. Δεν έχετε καμία έννοια συμμετοχής και διαβούλευσης. Κάνετε ένα σχέδιο επί χάρτου, για το οποίο, εάν κερδίσετε ξανά τις εκλογές, θα μας πείτε ότι δεν μπορέσατε να το εφαρμόσετε. Έχουμε να κάνουμε με μια κυβέρνηση, που το μόνο που δεν την νοιάζει είναι το πράσινο. Την νοιάζει να είναι δίπλα-δίπλα στον Νετανιάχου. Να είναι δίπλα-δίπλα με τον αντιπρόεδρό της EXXON MOBIL».
Ο ειδικός αγορητής της Ελληνικής Λύσης, Στέλιος Φωτόπουλος, ανέφερε πως με το νομοσχέδιο αυτό «μιλάμε για την συνέχιση της παράνοιας, η οποία εκπορεύεται από τις Βρυξέλλες και ουσιαστικά στόχο έχει να φορτώσει νέα βάρη, τόσο στον Έλληνα όσο και στον Ευρωπαίο πολίτη, αγρότη, μικρομεσαίο, αλλά και στην ελληνική οικονομία και στις ευρωπαϊκές οικονομίες γενικότερα».
Ο ειδικός αγορητής της «Νίκης», Ανδρέας Βορύλλας, ανέφερε ότι «κανείς δεν αμφισβητεί τη σημασία αυτών των χρηματοδοτικών εργαλείων. Η χώρα μας οφείλει να αξιοποιήσει κάθε διαθέσιμο ευρωπαϊκό πόρο για την ενεργειακή μετάβαση, την καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών της. Το ερώτημα όμως δεν είναι αν πρέπει να αξιοποιηθούν αυτοί οι πόροι. Το ερώτημα είναι πώς θα το αξιοποιήσουμε. Κι εδώ ακριβώς βρίσκεται ο πυρήνας της κριτικής μας στο συγκεκριμένο νομοσχέδιο».
Ο ειδικός αγορητής της Πλεύσης Ελευθερίας, Αλέξανδρος Καζαμίας, χαρακτήρισε το νομοσχέδιο «ιδιαίτερα προβληματικό, όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζει τη διοικητική δομή που θα αναλάβει μέχρι το 2032 να υλοποιήσει τα έργα αυτά». Θα περίμενε κανείς να δούμε μια διυπουργική δομή, είπε ο κ. Καζαμίας. Αντίθετα, δημιουργείται μια συγκεντρωτική δομή με υψηλές αμοιβές για το γραφείο του διοικητή και με πολλούς μετακλητούς, ενώ «υπάρχουν και αρκετές αντιφατικές διατάξεις μέσα στο νομοσχέδιο».
Η επιτροπή αποφάσισε να διεξαχθεί η συνεδρίαση της ακρόασης φορέων το πρωί της ερχόμενης Τετάρτης, και το απόγευμα της ίδιας ημέρας η συνεδρίαση επί των άρθρων. Η δεύτερη ανάγνωση του σχεδίου νόμου θα πραγματοποιηθεί το πρωί της Παρασκευής, ώστε να μπορεί να εισαχθεί στην ολομέλεια για συζήτηση και ψήφιση την Μεγάλη Δευτέρα.
Πηγή: ΑΠΕ