Μια νέα μελέτη διερεύνησε το νερό των λουτρών στη θρυλική και τεχνολογικά προηγμένη πόλη της Πομπηίας, αποκαλύπτοντας ότι τα δημόσια λουτρά εκείνης της εποχής ήταν εξαιρετικά βρώμικα. Με την εισαγωγή ενός ρωμαϊκού υδραγωγείου τον 1ο αιώνα μ.Χ., η πόλη είχε τη δυνατότητα να ανανεώνει συχνά την παροχή νερού. Ωστόσο, μέχρι τότε, οι πρώτοι κάτοικοι έπρεπε να βγάζουν νερό από πηγάδια, μια διαδικασία εντατικής εργασίας που περιόριζε την ικανότητά τους να αλλάζουν το νερό. Η μελέτη περιέγραψε τους πρώτους λουόμενους της Πομπηίας να κολυμπούν στα δικά τους βρώμικα απόνερα, καθώς ανέλυσε τα ανθρακικά άλατα που άφηναν πίσω τους τα πηγάδια, οι πισίνες και οι σωλήνες της πόλης.
Το νερό στα πρώτα λουτρά της Πομπηίας ήταν κάθε άλλο παρά καθαρό. Ήταν μολυσμένο με ούρα, ιδρώτα και άλλες οργανικές ουσίες, καθώς οι κάτοικοι πλένονταν με ελαιόλαδο αντί για σαπούνι. Επιπλέον, δεν υπήρχαν εναλλακτικές τοποθεσίες για μπάνιο. Αυτή η κατάσταση συνεχίστηκε για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από ό,τι θα μπορούσε κανείς να ελπίζει, από το 130 π.Χ. έως τον 1ο αιώνα μ.Χ. Αρχικά, η Πομπηία ήταν ένας οικισμός των Όσκων, με τους Ρωμαίους να φτάνουν γύρω στο 80 π.Χ. Ενώ οι Ρωμαίοι έγιναν γνωστοί για την τήρηση υψηλών προτύπων υγιεινής, προφανώς χρειάστηκε κάποιος χρόνος για να εκσυγχρονιστούν τα υπάρχοντα συστήματα. Στα πρώτα χρόνια της ιστορίας της, η Πομπηία ήταν κάθε άλλο παρά καθαρή.
Πραγματικά βρώμικο νερό μπάνιου
Γεωεπιστήμονες στο Πανεπιστήμιο Johannes Gutenberg στο Μάιντς εξέτασαν τη χημική σύνθεση του νερού που κάποτε έρεε – ή παρέμενε στάσιμο – στα λουτρά. Οι ερευνητές ανέλυσαν τις ανθρακικές εναποθέσεις ή τη συσσώρευση στους σωλήνες της πόλης, καθώς και τις αποθέσεις στα υδραγωγεία και τους πύργους νερού που χτίστηκαν αργότερα. Παραδόξως, ένα από τα πρώτα δημόσια λουτρά της Πομπηίας έδειξε ότι η πρώιμη πόλη χρησιμοποιούσε σκλάβους για να ανεβάζουν νερό από πηγάδια και δεξαμενές χρησιμοποιώντας μια μηχανή. Οι ερευνητές σημείωσαν ότι: «Το νερό δεν μπορούσε να αναπληρωθεί περισσότερο από μία φορά την ημέρα».
Χημικά, η μελέτη αποκάλυψε μια απότομη μείωση στις τιμές των ισοτόπων άνθρακα κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Τα ασβεστώδη άλατα έδειξαν ότι το νερό στα διαβόητα Ρεπουμπλικανικά Λουτρά ήταν έντονα μολυσμένο. Οι συγγραφείς της μελέτης δήλωσαν ότι «το μπάνιο σε αυτή τη μικρή εγκατάσταση λουτρών ίσως δεν ήταν υγιεινό και, ως εκ τούτου, όχι πολύ φιλόξενο». Συνεπώς, μόνο το πρώτο άτομο που θα έφτανε μετά την ανανέωση του νερού θα είχε μια σπάνια ευκαιρία να κάνει μπάνιο σε καθαρό νερό. Αργότερα, ωστόσο, η χημική σύνθεση του νερού βελτιώθηκε, όπως υποδεικνύεται από τα σταθερά ισότοπα και τα ιχνοστοιχεία που βρέθηκαν στο υδραγωγείο.
Οι Ρωμαίοι έλυσαν το πρόβλημα του νερού
Όπως αναφέρει δημοσίευμα του ιστότοπου Interesting Engineering, η ερευνητική ομάδα ανακάλυψε επίσης υψηλά επίπεδα μολύβδου στους σωλήνες του λουτρού. Μπορεί το μολυσμένο νερό να μείωνε κάπως τα επίπεδα αυτά, δεν εξαλείφει τη ζοφερή πραγματικότητα των λουόμενων που συναντούσαν ορατά βρώμικο νερό. Οι πρώτοι κάτοικοι της Πομπηίας έπρεπε να το υποστούν το βρώμικο νερό, μέχρι οι βελτιώσεις στις υποδομές να επιτρέψουν την πιο συχνή αναπλήρωση καθαρού νερού. Ως αποτέλεσμα, οι ερευνητές υποδηλώνουν ότι οι πρώτοι Πομπηιοί μπορεί να περιόρισαν τις δραστηριότητες κολύμβησης, επιλέγοντας αντ’ αυτού να συμμετέχουν σε συζητήσεις γύρω από την πισίνα, καθώς τα δημόσια λουτρά χρησίμευαν επίσης ως χώροι κοινωνικής συναναστροφής. Αν και οι Ρωμαίοι προσπάθησαν να βελτιώσουν αυτές τις συνθήκες, μια ξεχωριστή μελέτη στο Τείχος του Αδριανού διαπίστωσε ότι οι Ρωμαίοι δεν μπορούσαν πάντα να διατηρούν τα πρότυπα υγιεινής για τα οποία ήταν γνωστοί. Ακόμα και για τους Ρωμαίους, οι προκλήσεις στις υποδομές ήταν πραγματικότητα.
