Ένα μήνυμα ακουγόταν επανειλημμένα κατά τους πολλούς μήνες της προεκλογικής εκστρατείας του 2024 του Ντόναλντ Τραμπ: «Όχι άλλοι πόλεμοι».
Η φράση επαναλαμβανόταν ξανά και ξανά στις ομιλίες του τότε υποψήφιου προέδρου – σε ολόκληρες τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σε πολλές από τις σχεδόν πανομοιότυπες προεκλογικές του τοποθετήσεις, ο Τραμπ διαβεβαίωνε ότι στόχος του ήταν η σταθερότητα και η αποφυγή νέων στρατιωτικών συγκρούσεων.
«Χαράσσουμε έναν δρόμο προς τη σταθερότητα και την ειρήνη στη Μέση Ανατολή… γιατί τα μεγάλα έθνη δεν θέλουν να πολεμούν σε ατελείωτους πολέμους», έλεγε χαρακτηριστικά. Σε άλλη ομιλία τόνιζε: «Δεν πρόκειται να ξεκινήσω πόλεμο, θα σταματήσω πολέμους». Παράλληλα διαβεβαίωνε ότι «θα κρατήσουμε την Αμερική έξω από ανόητους και παράλογους ξένους πολέμους», ενώ σε άλλη περίπτωση δήλωνε: «Σας λέω ότι δεν θα έχετε πόλεμο μαζί μου».
Το σύνθημα «America First» αποτελούσε τον βασικό άξονα των δεσμεύσεών του, ενώ κατά τη διάρκεια εκείνης της εκλογικής χρονιάς δεν έδινε την εντύπωση ενός πολιτικού που θα οδηγούσε τη χώρα σε στρατιωτική σύγκρουση.
Ωστόσο, η απόφαση του Τραμπ την προηγούμενη εβδομάδα να προχωρήσει σε πλήγματα κατά του Ιράν, ενεργοποιώντας τη στρατιωτική ισχύ των Ηνωμένων Πολιτειών, άλλαξε ξανά το ήδη αναστατωμένο διεθνές σκηνικό.
Οι αντιδράσεις στο εσωτερικό του στρατοπέδου των Ρεπουμπλικανών
Παραδοσιακοί Ρεπουμπλικανοί εμφανίζονται ενθουσιασμένοι, όπως τονίζει το Sky News. Ανάμεσά τους βρίσκονται και οι νεοσυντηρητικοί παρεμβατικοί πολιτικοί που στο παρελθόν στήριξαν την εισβολή στο Ιράκ και οι οποίοι παλαιότερα αντιμετώπιζαν τον Τραμπ με επιφυλάξεις ή ακόμα και αποδοκιμασία. Σήμερα, ωστόσο, δείχνουν να τον στηρίζουν πλήρως.
Αντίθετα, αρκετοί από τους πιο προβεβλημένους υποστηρικτές του κινήματος MAGA εμφανίζονται μπερδεμένοι. Η εξέλιξη αυτή δεν βρισκόταν στο πολιτικό τους αφήγημα. Ο σχολιαστής, Τάκερ Κάρλσον, εξέφρασε έντονη αγανάκτηση, ενώ η βουλευτής, Μάρτζορι Τέιλορ Γκριν, αποχώρησε. Παράλληλα, αρκετοί συντηρητικοί podcasters παραμένουν ασυνήθιστα σιωπηλοί.
Την ίδια στιγμή, ο αντιπρόεδρος, Τζέι Ντι Βανς, απουσιάζει εμφανώς από τη δημόσια συζήτηση.
Το ερώτημα, ωστόσο, αφορά κυρίως τη βάση των ψηφοφόρων που οδήγησαν τον Τραμπ στην εξουσία: πώς αντιδρούν σε αυτή την ξαφνική στρατιωτική κίνηση;
Η εντολή για τα πλήγματα και η μυστικότητα της απόφασης
Ο Τραμπ έδωσε την εντολή για τα πλήγματα κατά του Ιράν στις 3:38 μ.μ. (ώρα Ανατολικής Ακτής) την Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου, ενώ βρισκόταν εν πτήσει με το Air Force One.
Λίγο αργότερα, το προεδρικό αεροσκάφος προσγειώθηκε στο Κόρπους Κρίστι του Τέξας, όπου ο Τραμπ επρόκειτο να πραγματοποιήσει προεκλογική συγκέντρωση.
Περίπου μία ώρα αφότου είχε ήδη εγκρίνει μυστικά τη στρατιωτική επιχείρηση που θα προκαλούσε διεθνείς αντιδράσεις, ρωτήθηκε: «Πόσο κοντά είστε στη λήψη απόφασης για πλήγματα;».
Η απάντησή του ήταν: «Θα προτιμούσα να μην σας το πω. Θα είχατε τη μεγαλύτερη δημοσιογραφική αποκάλυψη στην ιστορία, σωστά;».
Αντί για κάποια τέτοια αποκάλυψη, ο πρόεδρος συνέχισε το πρόγραμμα της εκστρατείας του, με στάση σε ένα τοπικό μπεργκεράδικο.
«Τον εμπιστεύομαι απόλυτα»
Μία εβδομάδα αργότερα, αρκετοί από όσους είχαν βρεθεί εκείνη την ημέρα στην εκδήλωση μίλησαν για την αντίδρασή τους.
Η Άσλεϊ Πενουέλα, που βρισκόταν ανάμεσα στο οργανωμένο πλήθος στο εστιατόριο, δήλωσε ότι δεν ανησύχησε καθόλου για τη στρατιωτική κίνηση.
«Τον εμπιστεύομαι απόλυτα να παίρνει αυτές τις αποφάσεις ως αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων, γιατί γνωρίζει πράγματα που εμείς δεν γνωρίζουμε», είπε.
Η ίδια θυμήθηκε τη στιγμή που τον είδε από το παράθυρο. «Τον είδα και σκέφτηκα “Θεέ μου”. Μπήκε μέσα σαν τον άνεμο, ήταν ήρεμος, ήταν καταπληκτικός. Ήταν ακριβώς όπως τον φανταζόμουν».
Σύμφωνα με την τηλεοπτική εικόνα εκείνης της στιγμής, ο Τραμπ είχε πει: «Θα πάρω μερικά πράγματα για το Air Force One… και θα φύγω από εδώ όσο πιο γρήγορα γίνεται».
Η Άσλεϊ πάντως επέμεινε ότι η εμπειρία από κοντά ήταν διαφορετική από την τηλεοπτική εικόνα.
Όταν ρωτήθηκε αν ο πρόεδρος που είχε υποσχεθεί «κανέναν πόλεμο» προκάλεσε αμφιβολίες στους υποστηρικτές του, η απάντησή της ήταν ξεκάθαρη.
«Είμαι περήφανη για τον πρόεδρό μου. Δεν είμαι στρατιωτικός ειδικός, αλλά από όσα είδα, άνθρωποι ζητούσαν βοήθεια. Είμαι περήφανη που προσπάθησε να τους βοηθήσει».
Στο ερώτημα αν υπάρχει σχέδιο για την «επόμενη ημέρα», απάντησε: «Μπορεί κάποιοι να ανησυχούν ότι δεν έχει σχέδιο, αλλά προφανώς έχει. Είναι ο αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων».
«America First, αλλά και απειλή από το Ιράν»
Ο Τζο Μάικλ Πέρες, επίσης ένθερμος υποστηρικτής του κινήματος MAGA, βλέπει την κατάσταση κυρίως μέσα από την απειλή που, όπως λέει, προέρχεται από το Ιράν.
«Πιστεύω στο America First», δήλωσε.
«Αλλά το Ιράν φωνάζει “θάνατος στην Αμερική” εδώ και πολύ καιρό. Και εγώ, ως πατριώτης, δεν το παίρνω αψήφιστα. Αν πρέπει να αναλάβουμε δράση εναντίον ανθρώπων που μας μισούν, γιατί όχι;».
Σύμφωνα με τον ίδιο, «οι άνθρωποι που θέλουν να μας σκοτώσουν, θα προτιμούσαμε να τους προλάβουμε πριν μας προλάβουν εκείνοι».
Οι αντιδράσεις πολιτών στο Τέξας
Το Τέξας αποτελεί παραδοσιακά προπύργιο των Ρεπουμπλικανών. Ωστόσο, η στάση των πολιτών που δεν συμμετέχουν στις προεκλογικές εκδηλώσεις παρουσιάζει επίσης ενδιαφέρον.
Σε μια βραδινή συγκέντρωση στο Brewster Street Ice House, κάτοικοι της περιοχής συζητούσαν για την κατάσταση.
Όταν ρωτήθηκε αν υπάρχει κίνδυνος η σύγκρουση να εξελιχθεί σε έναν νέο πόλεμο όπως στο Ιράκ ή στο Αφγανιστάν, ο Κεντ Γιανγκ απάντησε: «Ελπίζω πως όχι. Ελπίζω ότι έχουμε αρκετή τεχνολογία και ισχύ ώστε να είναι κάτι σύντομο».
Κάποιος από το πλήθος φώναξε: «Καμία αποστολή στρατευμάτων στο έδαφος».
Ο Κέβιν Λάνγκφορντ, μιλώντας ενώ έπινε μπίρα, σχολίασε: «Είναι τρομακτική εποχή. Δεν πρόκειται για Δημοκρατικούς ή Ρεπουμπλικανούς. Πρόκειται για το τι μπορείς να κάνεις για τον αμερικανικό λαό. Και πιστεύω ότι ο Τραμπ έκανε πολύ καλύτερη δουλειά από τους δύο προηγούμενους».
Όπως είπε, ο ίδιος θέλει «μειώσεις φόρων, να συνεχίσει να υπάρχει καπιταλισμός και ασφάλεια».
Όταν ρωτήθηκε για το Ιράν, απάντησε: «Είναι μια αυτοκρατορία του κακού. Μπορείς είτε να το αναβάλεις είτε να το αντιμετωπίσεις τώρα».
Στην ερώτηση για τις πιθανές αυξήσεις στις τιμές πετρελαίου, απάντησε κοφτά: «Προσωρινές. Είναι προσωρινές. Έχουμε δει βενζίνη στα τρία και τέσσερα δολάρια το γαλόνι και χωρίς πολέμους».
Η εμπιστοσύνη της βάσης
Ο Τραμπ έχει ενισχύσει σημαντικά την αξιοπιστία του στη βάση των ψηφοφόρων του τον τελευταίο χρόνο, καθώς σύμφωνα με πολλούς από αυτούς, έκανε όσα υποσχέθηκε και ακόμα περισσότερα.
Με αυτό το επίπεδο εμπιστοσύνης, πολλοί υποστηρικτές του είναι διατεθειμένοι να αποδεχτούν τις αποφάσεις του ακόμα και σε ζητήματα για τα οποία δεν έχουν ιδιαίτερη γνώση.
Πολλοί από αυτούς δεν γνώριζαν ή δεν ενδιαφέρονταν ιδιαίτερα για το Ιράν πριν ο ίδιος το αναδείξει ως ζήτημα.
Σήμερα, μέσα από μέσα ενημέρωσης που ευθυγραμμίζονται με το κίνημα MAGA, επαναλαμβάνουν τα βασικά επιχειρήματα της κυβέρνησης: την εξόντωση ενός ανώτατου θρησκευτικού ηγέτη, το όνομα του οποίου δεν μπορούσαν να αναφέρουν και μια απειλή που μέχρι πριν από μία εβδομάδα δεν τους απασχολούσε.
