Η συμφωνία που είχαν ανακοινώσει οι Δημοκρατικοί της Γερουσίας με τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ προέβλεπε την έγκριση πακέτου δαπανών για ένα μεγάλο φάσμα ομοσπονδιακών υπηρεσιών, από τον στρατό μέχρι τα προγράμματα υγείας, ενώ οι δύο πλευρές θα συνέχιζαν να διαπραγματεύονται νέα όρια στην κατασταλτική πολιτική του Τραμπ για τη μετανάστευση. Ωστόσο, η διαδικασία στη Γερουσία μπλόκαρε, με τη χρηματοδότηση να λήγει τα μεσάνυχτα και τον κίνδυνο ενός μερικού shutdown να είναι πλέον ορατός.

Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής από τη Νότια Καρολίνα, ο Λίντσεϊ Γκράχαμ, προειδοποίησε ότι θα μπλοκάρει το πακέτο, εάν το Σώμα δεν δεσμευθεί να ψηφίσει πρόταση που θα υποχρεώνει τις τοπικές αρχές να συμμορφώνονται πλήρως με τις ομοσπονδιακές υπηρεσίες μετανάστευσης, αλλά και δεύτερη πρόταση που θα επιτρέπει σε βουλευτές και οργανώσεις που στοχοποιούνται σε έρευνα για εκλογική παρέμβαση να στραφούν νομικά κατά της ομοσπονδιακής κυβέρνησης. Η τελευταία αυτή ιδέα έχει δεχθεί σφοδρή κριτική τόσο από Δημοκρατικούς όσο και από Ρεπουμπλικανούς ως «σχήμα πλουτισμού» για δημόσιους αξιωματούχους.

Ακόμη κι αν η Γερουσία ξεπεράσει το «βέτο» Γκράχαμ και εγκρίνει τη συμφωνία, το κείμενο θα πρέπει στη συνέχεια να περάσει και από τη Βουλή των Αντιπροσώπων, η οποία ελέγχεται από τους Ρεπουμπλικανούς και αυτή την εβδομάδα δεν βρίσκεται σε συνεδρίαση. Ο πρόεδρος της Βουλής, Μάικ Τζόνσον, δήλωσε την Πέμπτη ότι θα είναι «δύσκολο» να επιστρέψουν οι βουλευτές στην Ουάσινγκτον εγκαίρως για ψηφοφορία πριν από την προθεσμία.

Shutdown και μεταναστευτικό στην πρώτη γραμμή

Τυχόν shutdown εκτιμάται ότι θα είναι βραχύβιο, καθώς βουλευτές και από τα δύο κόμματα προσπαθούν να αποτρέψουν η σύγκρουση για την εφαρμογή των νόμων μετανάστευσης να παραλύσει το σύνολο της κυβέρνησης. Αυτό συνιστά σαφή διαφοροποίηση από το περσινό φθινόπωρο, όταν Ρεπουμπλικανοί και Δημοκρατικοί είχαν «χαράξει χαρακώματα» γύρω από τη χρηματοδότηση της υγείας, οδηγώντας σε shutdown-ρεκόρ 43 ημερών που κόστισε στην αμερικανική οικονομία περίπου 11 δισ. δολάρια.

Η νέα συμφωνία «σπάει» τη χρηματοδότηση του υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας (DHS) από το υπόλοιπο πακέτο, επιτρέποντας στο Κογκρέσο να εγκρίνει δαπάνες για υπουργεία όπως το Πεντάγωνο και το Εργασίας, ενώ συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις για αυστηρότερους περιορισμούς στις ομοσπονδιακές αρχές μετανάστευσης. Η χρηματοδότηση του DHS θα παραταθεί για δύο εβδομάδες, δίνοντας στους διαπραγματευτές χρόνο να βρουν κοινό τόπο για τις αμφιλεγόμενες τακτικές επιβολής.

Οι Δημοκρατικοί της Γερουσίας, εξοργισμένοι από τον θάνατο δεύτερου Αμερικανού πολίτη από πυρά μεταναστευτικών πρακτόρων στη Μινεάπολη το περασμένο Σαββατοκύριακο, είχαν απειλήσει ότι θα μπλοκάρουν το πακέτο χρηματοδότησης προκειμένου να πιέσουν τον Τραμπ να «μαζέψει» το DHS. Ζητούν να σταματήσουν οι «κινητές περιπολίες», να καταστεί υποχρεωτική η χρήση καμερών σώματος από τους πράκτορες, να απαγορευτούν οι κουκούλες, αλλά και να απαιτείται ένταλμα έρευνας από ανεξάρτητο δικαστή και όχι από ανώτερους της ίδιας της υπηρεσίας. Ρεπουμπλικανοί αξιωματούχοι δηλώνουν ότι είναι ανοιχτοί σε ορισμένες από αυτές τις ιδέες.

Η δολοφονία της νοσηλεύτριας Άλεξ Πρέτι από ομοσπονδιακούς πράκτορες το Σάββατο έχει προκαλέσει κύμα κοινωνικής οργής και ανάγκασε την κυβέρνηση Τραμπ να «ρίξει τους τόνους» των επιχειρήσεων στην περιοχή. Ο θάνατός της ήταν ο δεύτερος αυτόν τον μήνα Αμερικανού πολίτη χωρίς ποινικό μητρώο σε περιστατικό με πράκτορες μετανάστευσης, γεγονός που εντείνει την πίεση προς τον Λευκό Οίκο ενόψει της μάχης για το shutdown.

Πολιτικό μπρα ντε φερ με φόντο το shutdown

Καθώς το ρολόι μετρά αντίστροφα προς τα μεσάνυχτα, το πολιτικό μπρα ντε φερ γύρω από το shutdown αποκτά έντονα συμβολικό χαρακτήρα για το πώς οι ΗΠΑ θα διαχειριστούν τη μετανάστευση και την ασφάλεια τα επόμενα χρόνια. Για τον Τραμπ, η σκληρή γραμμή στο μεταναστευτικό αποτελεί πυλώνα της ατζέντας του, ενώ για τους Δημοκρατικούς η υπόθεση έχει μετατραπεί σε αγώνα για τον έλεγχο της ομοσπονδιακής ισχύος και την προστασία των πολιτικών δικαιωμάτων.

Παρά τις ζυμώσεις για να αποτραπεί ένα παρατεταμένο shutdown, η αβεβαιότητα για τις επόμενες ώρες παραμένει μεγάλη, με τις ομοσπονδιακές υπηρεσίες, τους εργαζόμενους και τις αγορές να παρακολουθούν με αγωνία την εξέλιξη της αναμέτρησης στο Κογκρέσο.