Νέα στοιχεία έρχονται στο φως γύρω από την τραγωδία στις Μαλδίβες, όπου πέντε Ιταλοί δύτες έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια εξερεύνησης υποθαλάσσιων σπηλαίων. Μία ομάδα έμπειρων δυτών από τη Φινλανδία, που συμμετείχε στην επιχείρηση ανάσυρσης των σορών, εκτιμά πλέον ότι οι Ιταλοί ίσως ακολούθησαν λάθος διάδρομο στην προσπάθειά τους να βγουν από το σπήλαιο, οδηγούμενοι σε αδιέξοδο χωρίς δυνατότητα διαφυγής.
Οι Ιταλοί δύτες ξεκίνησαν την κατάδυσή τους την περασμένη Πέμπτη για να εξερευνήσουν σπήλαια κοντά στο Αλιμάθα, όμως δεν επέστρεψαν ποτέ στην επιφάνεια. Η σορός του εκπαιδευτή καταδύσεων Τζιανλούκα Μπενεντέτι εντοπίστηκε κοντά στην είσοδο του σπηλαίου την ίδια ημέρα της εξαφάνισής τους, ενώ οι υπόλοιπες τέσσερις σοροί βρέθηκαν τη Δευτέρα σε βάθος περίπου 50 μέτρων.
Η υπόθεση έχει χαρακτηριστεί ως το χειρότερο καταδυτικό δυστύχημα στην ιστορία των Μαλδίβων και οι Αρχές προσπαθούν να εξακριβώσουν πώς μία ομάδα τόσο έμπειρων δυτών οδηγήθηκε στον θάνατο. Σύμφωνα με δημοσίευμα της ιταλικής εφημερίδας La Repubblica, οι Φινλανδοί δύτες που εργάζονται για τον οργανισμό Dan Europe, ο οποίος ειδικεύεται στην υγεία και ασφάλεια των δυτών, εντόπισαν τις σορούς μέσα σε έναν διάδρομο χωρίς έξοδο, βαθιά στο σύμπλεγμα των υποθαλάσσιων σπηλαίων.
Η διευθύνουσα σύμβουλος του οργανισμού, Λάουρα Μαρόνι, δήλωσε στην εφημερίδα ότι «δεν υπήρχε καμία διέξοδος από εκεί». Ανάμεσα στους νεκρούς ήταν η καθηγήτρια θαλάσσιας βιολογίας, Μόνικα Μοντεφαλκόνε, η κόρη της Τζόρτζια Σομμακάλ, οι δύο νεαροί ερευνητές Φεντερίκο Γκουαλτιέρι και Μουριέλ Οντενίνο, καθώς και ο οδηγός τους στις Μαλδίβες, Τζιανλούκα Μπενεντέτι.
Η Μαρόνι περιέγραψε πως το σπήλαιο ξεκινά με μία μεγάλη και ιδιαίτερα φωτεινή αίθουσα με αμμώδη βυθό. Στο τέλος της υπάρχει ένας διάδρομος μήκους περίπου 30 μέτρων και πλάτους τριών μέτρων, όπου το φυσικό φως είναι περιορισμένο, ωστόσο η ορατότητα με τεχνητό φωτισμό χαρακτηρίστηκε εξαιρετική. Ο διάδρομος οδηγεί σε μία δεύτερη κυκλική αίθουσα χωρίς καθόλου φυσικό φως, ενώ ανάμεσα στα δύο σημεία υπάρχει μια αμμώδης αναβαθμίδα.
Σύμφωνα με την περιγραφή, η μετάβαση προς τη δεύτερη αίθουσα είναι εύκολη, όμως κατά την επιστροφή η αμμώδης αναβαθμίδα μοιάζει σχεδόν με τοίχο και κρύβει τον σωστό διάδρομο εξόδου. Στα αριστερά της υπάρχει ένας άλλος σύντομος διάδρομος λίγων δεκάδων μέτρων, μέσα στον οποίο εντοπίστηκαν όλες οι σοροί των δυτών. Όπως αναφέρει η La Repubblica, όλα δείχνουν πως οι δύτες τον μπέρδεψαν με τη σωστή έξοδο.
Η Λάουρα Μαρόνι σημείωσε ότι, αν πράγματι μπήκαν κατά λάθος στον λάθος διάδρομο, τότε θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο να επιστρέψουν, ειδικά με περιορισμένα αποθέματα αέρα. Οι δύτες χρησιμοποιούσαν συμβατικές φιάλες, κάτι που σε τέτοιο βάθος τους έδινε ελάχιστο χρόνο παραμονής στη δεύτερη αίθουσα του σπηλαίου. «Μιλάμε για δέκα λεπτά, ίσως και λιγότερο», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι, όταν κάποιος αντιλαμβάνεται πως έχει πάρει λάθος κατεύθυνση με ελάχιστο αέρα διαθέσιμο, ο πανικός αυξάνει τον ρυθμό αναπνοής και μειώνει ακόμα περισσότερο τα αποθέματα οξυγόνου.
Οι Αρχές των Μαλδίβων ερευνούν παράλληλα πώς επετράπη στους Ιταλούς να καταδυθούν σε βάθος σχεδόν 60 μέτρων, τη στιγμή που το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο για τουριστικές καταδύσεις στη χώρα είναι τα 30 μέτρα. Οι Φινλανδοί δύτες ανέσυραν επίσης τον τεχνικό εξοπλισμό της αποστολής, συμπεριλαμβανομένων καμερών GoPro που φορούσαν ορισμένα μέλη της ομάδας, τις οποίες οι ερευνητές ελπίζουν ότι θα αξιοποιήσουν για να διαπιστώσουν τι ακριβώς συνέβη.
Την Τετάρτη ανασύρθηκαν και οι σοροί των δύο τελευταίων αγνοουμένων, της Τζόρτζια Σομμακάλ και της Μουριέλ Οντενίνο, ολοκληρώνοντας την επιχείρηση ανάκτησης. Ο σύζυγος της Μόνικα Μοντεφαλκόνε, Κάρλο Σομμακάλ, δήλωσε στα ιταλικά μέσα ενημέρωσης πως η σύζυγός του δεν θα έθετε ποτέ σε κίνδυνο την κόρη της ή οποιονδήποτε άλλον. Την περιέγραψε ως «μία από τις καλύτερες δύτριες στον κόσμο», με περίπου 5.000 καταδύσεις στο ενεργητικό της, επισημαίνοντας ότι ήταν πάντα προσεκτική και ποτέ απερίσκεπτη.
Σε μήνυμά του στο Reuters, ο Κάρλο Σομμακάλ τόνισε ότι ακόμα και οι ειδικοί δεν έχουν σαφείς απαντήσεις και περιορίζονται σε υποθέσεις. Παράλληλα, εξέφρασε την ελπίδα πως το υλικό από κάποια GoPro ίσως αποκαλύψει τι συνέβη στα βάθη του σπηλαίου. «Η Μόνικα συνήθως είχε μαζί της GoPro όταν καταδυόταν. Δεν ξέρω αν είχε και εκείνη την ημέρα. Αν τη βρουν, ίσως καταλάβουμε τι συνέβη», δήλωσε στη La Repubblica, υπογραμμίζοντας πως «κάτι πρέπει να συνέβη εκεί κάτω».
Ο ίδιος ανέφερε ακόμα ότι ο Τζιανλούκα Μπενεντέτι ήταν εξαιρετικά σχολαστικός και έλεγχε τα πάντα, από τις φιάλες μέχρι τις καιρικές συνθήκες, επιμένοντας πως η ομάδα είχε λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα ασφαλείας. Παρ’ όλα αυτά, οι ερευνητές εξετάζουν το ενδεχόμενο οι δύτες να αποπροσανατολίστηκαν λόγω κακοκαιρίας και περιορισμένης ορατότητας την ημέρα του δυστυχήματος.
Στο μικροσκόπιο των ερευνών βρίσκεται επίσης ο εξοπλισμός που χρησιμοποιήθηκε. Οι δύτες έφεραν φιάλες 12 λίτρων και η Μόνικα Μοντεφαλκόνε φορούσε κοντή στολή κατάδυσης, στοιχεία που θεωρούνται ακατάλληλα για τόσο μεγάλα βάθη. Οι Αρχές εξετάζουν επίσης αν διέθεταν φακούς και αν χρησιμοποιούσαν το λεγόμενο «Νήμα της Αριάδνης», το σχοινί καθοδήγησης που θεωρείται απαραίτητο στις καταδύσεις σε υποθαλάσσια σπήλαια.
Μεταξύ των θεωριών που εξετάζονται είναι και το ενδεχόμενο οι δύτες να παρασύρθηκαν στο σπήλαιο από ένα εξαιρετικά ισχυρό ρεύμα. Ο πρόεδρος της Ιταλικής Εταιρείας Υποβρύχιας και Υπερβαρικής Ιατρικής, Αλφόνσο Μπολονίνι, εκτίμησε ότι η ομάδα μπορεί να παρασύρθηκε λόγω του λεγόμενου «φαινομένου Βεντούρι», κατά το οποίο το νερό επιταχύνεται όταν διέρχεται από στενό σημείο, δημιουργώντας ισχυρή αναρρόφηση.
Οι ιταλικές αρχές προχωρούν πλέον στις διαδικασίες επαναπατρισμού των σορών, προκειμένου να πραγματοποιηθούν νεκροψίες και να διαπιστωθούν τα ακριβή αίτια θανάτου. Την ίδια στιγμή, ο ιταλικός ταξιδιωτικός οργανισμός που διαχειρίστηκε την εκδρομή κατάδυσης αρνήθηκε ότι είχε εγκρίνει ή γνώριζε για την κατάδυση σε βάθος που παραβίαζε τα τοπικά όρια. Η δικηγόρος της εταιρείας Albatros Top Boat, Οριέτα Στέλα, δήλωσε στην Corriere della Sera ότι η εταιρεία «δεν γνώριζε» πως η ομάδα σχεδίαζε να ξεπεράσει το όριο των 30 μέτρων, τονίζοντας πως κάτι τέτοιο απαιτεί ειδική άδεια από τις ναυτιλιακές Αρχές των Μαλδίβων και δεν θα είχε ποτέ εγκριθεί.
Ο χειριστής του σκάφους MV Duke of York, Αμπντούλ Μουχσίν Μούσα, επιβεβαίωσε ότι το σκάφος διέθετε άδεια μόνο για ψυχαγωγικές καταδύσεις έως το νόμιμο όριο και ότι οι δύτες είχαν ενημερωθεί εξαρχής πως απαγορεύεται να το υπερβούν. Ειδικοί επεσήμαναν ακόμη ότι για καταδύσεις σε τέτοια βάθη απαιτούνται ειδικά μείγματα αερίων με υψηλότερη περιεκτικότητα σε οξυγόνο, καθώς και τουλάχιστον δύο φιάλες ανά δύτη.
Οι ειδικοί τόνισαν ότι, παρά την εμπειρία των θυμάτων, ο εξοπλισμός που χρησιμοποιήθηκε έμοιαζε περισσότερο με τυπικό εξοπλισμό αναψυχής και όχι με τεχνικό εξοπλισμό κατάλληλο για εξερεύνηση βαθιών σπηλαίων. Υπογράμμισαν επίσης ότι η κατάδυση σε σπήλαια αποτελεί μία εξαιρετικά επικίνδυνη δραστηριότητα που απαιτεί εξειδικευμένη εκπαίδευση, ειδικό εξοπλισμό και αυστηρά πρωτόκολλα ασφαλείας, ιδιαίτερα σε περιβάλλοντα όπου δεν υπάρχει άμεση πρόσβαση στην επιφάνεια και η ορατότητα μπορεί να μειωθεί απότομα.
Παράλληλα, εκπρόσωπος της προεδρίας των Μαλδίβων, ο Μοχάμεντ Χουσεΐν Σαρίφ, δήλωσε ότι το συγκεκριμένο σπήλαιο είναι τόσο βαθύ, ώστε ακόμα και δύτες με τον καλύτερο εξοπλισμό αποφεύγουν να το προσεγγίσουν. Η επικινδυνότητα της επιχείρησης αναδείχθηκε ακόμη περισσότερο όταν ένας διασώστης δύτης από τις Μαλδίβες, ο Μοχάμεντ Μαχουντί, έχασε τη ζωή του το Σάββατο από νόσο αποσυμπίεσης κατά τη διάρκεια προσπάθειας ανάσυρσης των σορών.
