Η καλλιγραφία είναι ένα κομμάτι που δυστυχώς χάνεται. Ολοένα και λιγότεροι άνθρωποι παιδεύουν τις μύτες των μολυβιών τους για να αποδώσουν τα γράμματα στην πιο όμορφη τους όψη. Ο Στέλιος Χριστοφόρου είναι ένας καλλιγράφος, νοσταλγός της ιστορίας και λάτρης της ελληνικής γραφής και γλώσσας.

Από τα χέρια του και τα καλά ξυσμένα μολύβια του και τις πένες του, παίρνουν ζωή λέξεις σαν φοράνε την πιο όμορφη διάθεση τους.

Ο ίδιος μιλά στο Newsbeast και εξηγεί για τη θέση της καλλιγραφίας το 2026 και πως μπορεί η τεχνολογία να την «σβήσει».

Μιλώντας στο Newsbeast θυμάται πως ήρθε σε επαφή με την καλλιγραφία, όταν δούλευε σε ένα μαγαζί και άρχιζε να γράφει στα μεγάλα χαρτόνια «εκπτώσεις», για να προσελκύσει τα βλέμματα των πελατών.

Στην εποχή που πήγαινε σχολείο η καλλιγραφία ήταν μάθημα και έφερνε τα παιδιά πιο κοντά στην ελληνική γραμματική και στο ελληνικό συντακτικό. Μάλιστα αναφέρει πως υπάρχουν άνθρωποι που δεν είχαν βγάλει το δημοτικό εκείνα τα χρόνια και όμως έγραφαν σα να ζωγράφιζαν. Ευανάγνωστα και όμορφα στρογγυλά γράμματα.

– Στέλιο πώς ξεκίνησες με την καλλιγραφία; Από ποια ηλικία και τι σε ώθησε σε αυτήν;

Όταν ήμουν μικρός και πήγαινα δημοτικό ως παιδί ήθελα να τελειώνω γρήγορα. Στην αρχή των ασκήσεων έκανα ωραία γράμματα, στο τέλος όμως δεν τα έβγαζε ούτε ο φαρμακοποιός. Η αρχή λοιπόν έγινε στην Γ’ Γυμνασίου όταν έβλεπα έναν συμμαθητή μου να γράφει ωραία γράμματα, ισοϋψή, στρογγυλά, με την ίδια φορά και εκεί λέω θα τα κάνω κι εγώ και τα έφτιαξα. Στην συνέχεια, στην δουλειά που είχα πάει πιτσιρίκος ήταν ένας προϊστάμενος που έγραφε κάτι ωραία γράμματα, τα οποία ήταν στρογγυλά, το «Α», το «Ο», τα έκανε λες και είχε βάλει διαβήτη, για να κάνει το κυκλάκι, τόσο τέλεια. Έπιασα τα έφτιαξα και αυτά. Είχα μια έφεση και μία αγάπη μου άρεσε να γράφω όμορφα. Στο μαγαζί που δούλευα δεν υπήρχαν τότε υπολογιστές οπότε δεν υπήρχαν τυποποιημένες γραμματοσειρές, οπότε όταν χρειαζόταν να γράψουμε σε χαρτόνι «εκπτώσεις», «προσφορές», μου είχαν πει να το κάνω εγώ. Μαθεύτηκε η έφεση μου στην καλλιγραφία και ερχόντουσαν όλοι για αυτό το λόγο. Απλοί άνθρωποί, επιχειρηματίες, πολιτικοί, εφοπλιστές και έγραφα τα φάκελα τους. Για κάποια όμορφη και ιδιαίτερη στιγμή τους. Μεταξύ αυτών έχω γράψει και για τον πρίγκιπα Παύλο, είχα κάνει τα προσκλητήρια για το γάμο του και για τον Νικολά που είχε κάνει τον πρώτο γάμο με την Τατιάνα Μπλατ. Είχα γράψει τα προσκλητήρια του Χατζηνικολάου, της Μενεγάκη

– Πιστεύεις ότι η καλλιγραφία έχει θέση στον ψηφιακό κόσμο του 2026 ή αποτελεί μια πράξη «επανάστασης» ενάντια στην ταχύτητα;

Δεν έχει κάποια σχέση ο ψηφιακός κόσμος με την καλλιγραφία. Είναι διαφορετικές έννοιες. Θεωρώ ότι πρώτα ξεκινάει κάτι από το χέρι και μετά καταλήγει στην τεχνολογία. Όσο και να κάνει άλματα η τεχνολογία, το «χέρι» σε αυτόν τον τομέα είναι μοναδικό, ιδιαίτερο και κάθε γράμμα κάθε φορά που γίνεται δεν μπορεί να επαναληφθεί. Η καλλιγραφία θέλει χρόνο και υπομονή και όχι ταχύτητα.

​- Πώς αντιμετωπίζεις μια «λάθος» γραμμή σε ένα έργο που σου πήρε ώρες; Την ενσωματώνεις ή ξεκινάς από την αρχή;

Αρχικά να πω τη μεγάλη διαφορά του ελληνικού από το λατινικό αλφάβητο. Το λατινικό έχει πολλές κάθετες γραμμές. Τώρα μια λάθος γραμμή αν είναι σε πάπυρο δεν διορθώνεται εύκολα, κάνεις ώρες. Ένα λάθος μικρό σε έναν πάπυρο, θέλει ειδικό σβηστήρι που και πάλι δεν «έρχεται». Θέλει πολύ υπομονή, προσοχή και προσήλωση το κάθε γράμμα που αποτυπώνω. Μια λάθος γραμμή, σημαίνει και το τέλος, πετάς τη δουλειά σου και αρχίζεις ξανά από την αρχή.

​- Αν ένα μικρό παιδί δημοτικού σε ρωτούσε γιατί να ασχοληθεί με την καλλιγραφία τι θα του απαντούσες;

Πολύ απλά, για να το αγαπήσει, θα του έλεγα ότι όπως ζωγραφίζει να αρχίζει να κάνει γραμματάκια. Και σιγά-σιγά αυτό θα έρθω μόνο του. Ένα γράμμα τη φορά. Οι στόχοι πρέπει να είναι απλοί και να κατακτιούνται ένας-ένας.

– Οι υπολογιστές και τα κινητά καταπιέζουν την γραφή…τι εκτιμάς;

Αρχικά να πω, πως πλέον και δυστυχώς κατ’ εμέ, η καλλιγραφία είναι ένα χόμπυ. Θα σου πω ότι κάποτε δεν υπήρχαν τα κινητά, ούτε καν τα τηλέφωνα και ήθελες να επικοινωνήσεις με έναν άνθρωπο, θα έστελνες γράμμα. Η επιστολή θα έπρεπε να είχε γράμματα ευανάγνωστα για να είναι κατανοητά τα όσα γράφονται.

Σήμερα πια όλοι οι άνθρωποι πλέον γράφουν σε κινητά υπολογιστές και διαλέγουν την γραμματοσειρά που θέλουν. Εγώ θυμάμαι το 1957 όταν ήμουν στην πρώτη δημοτικού είχαμε μολύβι, στην Δευτέρα τάξη μας είχαν δώσει το «καλαμάρι» το μπουκάλι με το μελάνι δηλαδή, τον κονδυλοφόρο με την πέννα και καθόμασταν και γράφαμε καλλιγραφία γιατί οι εργασίες μας έπρεπε να ήταν ευανάγνωστες και μάλιστα είχαμε και μάθημα καλλιγραφίας. Τώρα αυτό δεν υπάρχει ούτε καν ως συζήτηση για τα νέα παιδιά. Θεωρώ πάντως πως μαθαίνεις πιο καλά την ελληνική γλώσσα μέσα από την καλλιγραφία γιατί παλεύεις να «ομορφύνεις» γράμματα και λέξεις.