Η δίκη του Εκρέμ Ιμάμογλου στην Τουρκία εξελίσσεται στο πιο εμβληματικό τεστ για τη σχέση εξουσίας–Δικαιοσύνης στην εποχή Ερντογάν, με το διακύβευμα να ξεπερνά κατά πολύ την τύχη ενός μόνο πολιτικού.
Στην καρδιά της υπόθεσης βρίσκεται ένα κατηγορητήριο 3.800 σελίδων που εμφανίζει τον Εκρέμ Ιμάμογλου, πρώην δήμαρχο Κωνσταντινούπολης και βασικό αντίπαλο του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ως «εγκέφαλο» ενός τεράστιου κυκλώματος διαφθοράς μέσα στο δημαρχείο της πόλης.
Οι εισαγγελείς τον κατηγορούν ότι χρησιμοποίησε τον μηχανισμό του δήμου για να πλουτίσει ο ίδιος και να χρηματοδοτήσει τις προεδρικές του φιλοδοξίες, αποδίδοντας στο φερόμενο δίκτυο ζημιά 160 δισ. λιρών στο τουρκικό Δημόσιο. Συνολικά, μαζί με τον ίδιο, δικάζονται πάνω από 400 άτομα σε μια μαζική δίκη για δωροδοκία, εκβίαση, ξέπλυμα χρήματος και απάτη, με την Εισαγγελία να ζητά για τον Ιμάμογλου ποινή που μπορεί να ξεπεράσει τα 2.000 χρόνια κάθειρξης.
Η κυβέρνηση παρουσιάζει την υπόθεση ως «κάθαρση» απέναντι σε ένα «χταπόδι» διαφθοράς που, όπως λέει ο Ερντογάν, απλώνει τα πλοκάμια του σε όλη την Τουρκία και πέρα από αυτήν. Όμως, για την αντιπολίτευση, τους νομικούς και τις οργανώσεις δικαιωμάτων, η εικόνα είναι εντελώς διαφορετική: μιλούν για μια εργαλειοποίηση της Δικαιοσύνης, σχεδιασμένη ώστε να αποκλείσει από την κούρσα του 2028 έναν πολιτικό που όλες οι μετρήσεις έδειχναν ότι μπορούσε να νικήσει τον Τούρκο πρόεδρο.
Είναι χαρακτηριστικό ότι η σύλληψη του Ιμάμογλου έγινε ελάχιστες ημέρες πριν το κόμμα του, το CHP, τον ανακηρύξει επίσημα προεδρικό υποψήφιο, ενώ ο βασικός εισαγγελέας της υπόθεσης, Ακίν Γκιουρλέκ, προήχθη στη θέση του υπουργού Δικαιοσύνης αφού πρώτα ολοκλήρωσε το κατηγορητήριο.
Τουρκία – Ιμάμογλου: Από τον θρίαμβο στην απομόνωση
Η άνοδος του Ιμάμογλου στην εθνική σκηνή υπήρξε ραγδαία: το 2019 κερδίζει για πρώτη φορά τον δήμο Κωνσταντινούπολης απέναντι στον υποψήφιο του AKP, για να δει τις εκλογές να ακυρώνονται και να επανεκλέγεται με ακόμη μεγαλύτερη διαφορά.
Το 2024, παρά την ήδη κλιμακούμενη πίεση, θα καταφέρει τρίτη εκλογική νίκη στην Κωνσταντινούπολη, σε μια κάλπη όπου το CHP «σάρωσε» τις μεγάλες πόλεις της Τουρκίας, στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα στο καθεστώς Ερντογάν.
Για τους υποστηρικτές του, αυτές ακριβώς οι επιτυχίες ήταν που ενεργοποίησαν τον συναγερμό στο προεδρικό παλάτι, οδηγώντας σε μια πολυμέτωπη επίθεση: από ποινικές διώξεις μέχρι την αιφνιδιαστική ακύρωση του πτυχίου του, που δυνητικά θα μπορούσε να τον καταστήσει εκλόγιμο για την προεδρία.
Μετά τη σύλληψή του τον Μάρτιο του 2025, ο Ιμάμογλου κρατείται σε φυλακή υψίστης ασφαλείας, σε ένα κελί 12 τετραγωνικών μέτρων, με μία ώρα προαυλισμού την εβδομάδα, μία ώρα συνάντησης με την οικογένειά του και δέκα λεπτά τηλεφωνικής επικοινωνίας.
Ο ίδιος, σε γραπτές απαντήσεις του από τη φυλακή, δηλώνει ότι δεν εμπιστεύεται τα τουρκικά δικαστήρια και ότι όλα όσα έχει ζήσει μέχρι σήμερα δείχνουν πως δεν πρόκειται να τύχει δίκαιης δίκης.
Την ίδια στιγμή, συνεχίζει, όπως λέει, να εργάζεται 12 ώρες την ημέρα, διαβάζοντας αναφορές, παρακολουθώντας την επικαιρότητα μέσω των δικηγόρων του και συνεργαζόμενος εξ αποστάσεως με το εκλογικό του επιτελείο για τα «προγράμματα που θα εφαρμοστούν όταν έρθουμε στην εξουσία».
Τουρκία: Ιμάμογλου, η κάλπη και η σκιά του 2028
Η δίκη ξεκινά σε μια συγκυρία όπου ο Ερντογάν, παρά τη διεθνή αναβάθμισή του λόγω της Ουκρανίας και της Μέσης Ανατολής και της στενής σχέσης του με τον πρόεδρο Τραμπ, αντιμετωπίζει στο εσωτερικό έναν εκρηκτικό συνδυασμό οικονομικής φθοράς και πολιτικής κόπωσης.
Ο επίμονα υψηλός πληθωρισμός ροκανίζει τα εισοδήματα, ενώ οι τοπικές εκλογές του 2024, όπου το CHP επικράτησε στις μεγαλύτερες πόλεις, έδειξαν ότι το AKP δεν είναι πια ο αδιαμφισβήτητος κυρίαρχος του εκλογικού χάρτη.
Σε αυτό το σκηνικό, οργανώσεις όπως η Human Rights Watch και η Amnesty International μιλούν για «μαζική δίκη–βιτρίνα» και «κραυγαλέα εργαλειοποίηση» της Δικαιοσύνης, προειδοποιώντας ότι η υπόθεση Ιμάμογλου αποτελεί το πιο ακραίο δείγμα μιας τάσης που απειλεί συνολικά το κράτος δικαίου στην Τουρκία.
Ο Ερντογάν, στα 72 του, έχει ήδη συμπληρώσει πάνω από δύο δεκαετίες στην κορυφή της εξουσίας, με την επόμενη προεδρική αναμέτρηση προγραμματισμένη –τυπικά– για το 2028, χρονιά κατά την οποία, με βάση το ισχύον Σύνταγμα, δεν θα μπορούσε να διεκδικήσει νέα θητεία χωρίς συνταγματική αναθεώρηση ή πρόωρες εκλογές.
Πολλοί αναλυτές θεωρούν σχεδόν βέβαιο ότι θα επιχειρήσει έναν ακόμη γύρο, ενώ η αντιπολίτευση βλέπει στη δίκη Ιμάμογλου μια προσπάθεια να «καθαρίσει το πεδίο» από τον πιο επικίνδυνο αντίπαλο προτού ανοίξουν οι πραγματικές κάλπες.
Ο ίδιος ο Ιμάμογλου γράφει από το κελί του πως όσοι θέλουν να τον κρατήσουν φυλακισμένο «φοβούνται να αναμετρηθούν μαζί του στην κάλπη» και ότι τελικά δεν θα βρεθούν απέναντι μόνο σε εκείνον, αλλά «στη συλλογική βούληση που έκανε δυνατή αυτή την υποψηφιότητα».
