Στην πλήρη διαλεύκανση του ιδιοκτησιακού καθεστώτος χιλιάδων ακινήτων και κατά συνέπεια στο ξεμπλοκάρισμα αγοραπωλησίας τους αναμένεται να συνδράμει το νέο σχέδιο νόμου που παρουσίασε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης. Τα 4+1 μέτρα που ανακοίνωσε, αναμένεται να τεθούν σύντομα σε δημόσια διαβούλευση πριν εισαχθούν προς συζήτηση στη Βουλή ώστε να γίνουν νόμος του κράτους.
Η πιο σημαντική αλλαγή που φέρνει το νομοσχέδιο, αφορά τις περιουσίες που το Δημόσιο διεκδικούσε για πολλά χρόνια με παλιούς τίτλους ή ακόμη και με… οθωμανικά φιρμάνια. Μέχρι σήμερα, πολλοί πολίτες είχαν στην κατοχή τους ακίνητα δεκαετίες ολόκληρες, αλλά έβλεπαν το κράτος να τα διεκδικεί, δημιουργώντας σοβαρά προβλήματα. Τώρα, το Δημόσιο δεν θα μπορεί να αμφισβητεί ακίνητα που είναι μεταγεγραμμένα έως το 1975, «πριν δηλαδή ψηφιστεί το σημερινό Σύνταγμα» όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά.
Επιπλέον, προστατεύονται και τα ακίνητα που είχαν δοθεί σε ανθρώπους από το κράτος, όπως πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία. Μέχρι σήμερα υπήρχε μεγάλη αβεβαιότητα για αυτά τα ακίνητα, αλλά πλέον οι ιδιοκτήτες δεν θα κινδυνεύουν να τα χάσουν. «Ήρθαν πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία, τους έδωσε ο Ελευθέριος Βενιζέλος κάποιους τίτλους και έρχεται σήμερα το Ελληνικό Δημόσιο μετά από πολλές δεκαετίες καθυστέρηση και λέει: ξεχάστε τον Ελευθέριο Βενιζέλο». Νιώθουν έτσι και πάλι «πρόσφυγες» στη χώρα μας» όπως τονίστηκε χαρακτηριστικά. Οι εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις για τέτοια ακίνητα λοιπόν θα κλείσουν, εξαιρουμένων αυτών που βρίσκονται σε δασικές εκτάσεις, αρχαιολογικούς χώρους και κοινόχρηστους χώρους.
Μια άλλη μεγάλη αλλαγή αφορά τις κληρονομιές. Πολλοί άνθρωποι δεν μπορούσαν να αποδεχθούν κληρονομιές γιατί δεν είχαν χρήματα να πληρώσουν τον φόρο κληρονομιάς. Έτσι, ούτε πουλούσαν τα ακίνητα ούτε έκαναν κάτι με αυτά, με αποτέλεσμα να χάνουν χρήματα. Τώρα ο φόρος θα μπορεί να πληρωθεί τη στιγμή που γίνεται η πώληση του ακινήτου, ώστε οι κληρονόμοι να μην έχουν πρόβλημα με τα έξοδα.
Για ακίνητα που είχαν μπλοκάρει λόγω οφειλών ή κατάσχεσης από την εφορία, η ΑΑΔΕ θα μπορεί ομοίως να επιτρέπει τη μεταβίβαση. Ένα μέρος από την τιμή πώλησης θα πηγαίνει στην εφορία για να καλύψει τα χρέη, και ο ιδιοκτήτης θα μπορεί να συνεχίσει τη διαδικασία χωρίς να περιμένει χρόνια.
Οι συμβολαιογράφοι επίσης αποκτούν νέο ρόλο. Θα επιτελούν περισσότερες δουλειές ηλεκτρονικά, σε συνεργασία με το Τεχνικό Επιμελητήριο και την ΑΑΔΕ. Οι πολίτες θα χρειάζεται να πηγαίνουν μόνο για να υπογράψουν τα συμβόλαια, χωρίς να τρέχουν σε πολλές υπηρεσίες. Ειδικότερα, οι συμβολαιογράφοι στο εξής θα αποκτούν διασύνδεση με το ΤΕΕ για να εκδίδεται ηλεκτρονική ταυτότητα κτιρίου, αλλά και με την ΑΑΔΕ για τις περιπτώσεις απαλλαγής φόρου. Θα υποβάλλουν τις δηλώσεις φόρου μεταβίβασης και θα καταβάλλουν τα αντίστοιχα ποσά. Τα δε διάφορα έξοδα και η αμοιβή για την κατάρτιση του συμβολαίου θα καταβάλλονται σε ειδικό, ακατάσχετο λογαριασμό, από τον οποίο οι συμβολαιογράφοι θα κάνουν τις πληρωμές, με ανάλογη αύξηση της αμοιβής τους για τις πρόσθετες υπηρεσίες που θα παρέχουν. Με την εφαρμογή της ρύθμισης, οι συμβαλλόμενοι θα παρίστανται μόνο για την υπογραφή του συμβολαίου.
Μία ακόμη διευκόλυνση αφορά τα τοπογραφικά διαγράμματα. Αν το ακίνητο βρίσκεται σε περιοχή εντός σχεδίου με επικυρωμένη πράξη εφαρμογής και λειτουργικό κτηματολόγιο, δεν θα χρειάζεται ξεχωριστό τοπογραφικό από μηχανικό. Όλες οι πληροφορίες θα υπάρχουν ήδη στο κτηματολόγιο και στην ηλεκτρονική ταυτότητα του κτιρίου, μειώνοντας έξοδα και γραφειοκρατία.
Το νομοσχέδιο φέρνει επίσης απλοποιήσεις για τις γενικές συναλλαγές με το Δημόσιο. Πολλά πιστοποιητικά θα μπορούν να αντικαθίστανται με υπεύθυνες δηλώσεις. Οι πολίτες δεν θα χρειάζεται να προσκομίζουν έγγραφα που ήδη διαθέτει το Δημόσιο, όπως πιστοποιητικά γέννησης ή οικογενειακής κατάστασης. Παράλληλα, όλοι θα μπορούν να βλέπουν ηλεκτρονικά την πορεία των αιτήσεών τους, ώστε να ξέρουν ανά πάσα στιγμή τι γίνεται και να μην περιμένουν μήνες χωρίς ενημέρωση.
Ειδικότερα, μεταξύ άλλων θα προβλέπεται:
– αντικατάσταση των δικαιολογητικών με υπεύθυνη δήλωση. Ο πολίτης δεν θα προσκομίζει κανένα πιστοποιητικό που ήδη διαθέτει η δημόσια διοίκηση.
– Ψηφιακή ενημέρωση για την πορεία της αίτησης του πολίτη, κάτι που το ζητούνταν να γίνει εδώ και χρόνια.
– Οι καταγγελίες των πολιτών δεν θα μεταφέρονται στα αζήτητα». Με μοναδικό κωδικό που θα λαμβάνουν, θα παρακολουθούν την πορεία τους.
