Ο Πρόεδρος της Παλαιστίνης Μαχμούντ Αμπάς δεν θα μπορέσει να παραστεί στη Σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη τον επόμενο μήνα, αφού οι βίζες του και 80 άλλων Παλαιστίνιων αξιωματούχων ανακλήθηκαν, όπως επιβεβαίωσε το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ.
Ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο κατηγόρησε τους Παλαιστίνιους για υπονόμευση των προσπαθειών ειρήνης και για την επιδίωξη «της μονομερούς αναγνώρισης ενός υποθετικού παλαιστινιακού κράτους».
Η απόφαση, που χαιρετίστηκε από το Ισραήλ, είναι ασυνήθιστη, καθώς οι ΗΠΑ αναμένεται να διευκολύνουν τη μετακίνηση αξιωματούχων όλων των χωρών που θέλουν να επισκεφθούν τα κεντρικά γραφεία του ΟΗΕ.
Η απαγόρευση αυτή έρχεται ενώ η Γαλλία ηγείται των διεθνών προσπαθειών για την αναγνώριση ενός παλαιστινιακού κράτους στη σύνοδο – κίνηση που η διοίκηση του Ντόναλντ Τραμπ είχε αντιταχθεί.
Ο πρεσβευτής της Παλαιστίνης στον ΟΗΕ, Ριάντ Μανσούρ, είχε δηλώσει νωρίτερα ότι ο Αμπάς, ως επικεφαλής της αντιπροσωπείας, θα συμμετείχε στη συνάντηση των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων στη Νέα Υόρκη.
Ωστόσο, αξιωματούχος του Υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε αργότερα ότι ο Αμπάς και περίπου 80 άλλοι Παλαιστίνιοι επηρεάζονται από την απόφαση να αρνηθούν ή να ανακαλέσουν τις βίζες των μελών της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης (PLO) και της Παλαιστινιακής Αρχής (PA).
Ο Ρούμπιο δήλωσε ότι οι παλαιστίνιοι εκπρόσωποι στην αποστολή του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη θα μπορούσαν να παρακολουθήσουν τις συνεδριάσεις σύμφωνα με τη Συμφωνία για τα Κεντρικά Γραφεία του ΟΗΕ, το έγγραφο που ρυθμίζει τη λειτουργία του ΟΗΕ στις ΗΠΑ.
Δεν είναι σαφές, όμως, αν η απόφαση των ΗΠΑ να αρνηθούν ή να ανακαλέσουν τις βίζες συμμορφώνεται με αυτό το έγγραφο, το οποίο ορίζει ότι η παρουσία ξένων αξιωματούχων στη Νέα Υόρκη δεν πρέπει να εμποδίζεται από τις ΗΠΑ «ανεξαρτήτως των σχέσεων» μεταξύ των αντίστοιχων κυβερνήσεων και των ΗΠΑ.
Το γραφείο του Αμπάς δήλωσε ότι η απόφαση για τις βίζες τους εξέπληξε, καθώς «αντιβαίνει σαφώς στο διεθνές δίκαιο και στη Συμφωνία για τα Κεντρικά Γραφεία του ΟΗΕ, ιδίως καθώς το Κράτος της Παλαιστίνης είναι παρατηρητής στον ΟΗΕ». Ζήτησε από τις ΗΠΑ να ανακαλέσουν την απόφαση.
Ο Ισραηλινός Υπουργός Εξωτερικών Γκίντιον Σαρ χαιρέτισε την απόφαση του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ.
Η Χαμάς διοικεί τη Λωρίδα της Γάζας εδώ και χρόνια, ενώ η αντίπαλη Φατάχ ελέγχει τη Δυτική Όχθη. Και οι δύο υποτίθεται ότι διοικούνται από την Παλαιστινιακή Αρχή υπό τον Αμπάς.
Ο Αμπάς είναι επίσης επικεφαλής της PLO – της ομπρελίκης οργάνωσης που εκπροσωπεί τους Παλαιστίνιους σε διεθνή φόρα. Η PLO έχει καθεστώς παρατηρητή στον ΟΗΕ από το 1974. Μπορεί να συμμετέχει σε συνεδριάσεις αλλά όχι να ψηφίζει αποφάσεις.
Ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου έχει απορρίψει σταθερά την ιδέα της λύσης των δύο κρατών – τη μακροχρόνια διεθνή φόρμουλα για την επίλυση της δεκαετούς σύγκρουσης Ισραήλ–Παλαιστίνης. Προβλέπει τη δημιουργία ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους παράλληλα με το Ισραήλ στη Δυτική Όχθη και τη Λωρίδα της Γάζας, με την Ανατολική Ιερουσαλήμ ως πρωτεύουσα.
Ο Νετανιάχου λέει ότι η αναγνώριση ενός παλαιστινιακού κράτους θα ισοδυναμούσε με επιβράβευση «της τερατώδους τρομοκρατίας της Χαμάς».
Ο ισραηλινός στρατός ξεκίνησε επιχείρηση στη Γάζα ως απάντηση στην επίθεση της Χαμάς στο νότιο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023, στην οποία σκοτώθηκαν περίπου 1.200 άνθρωποι και 251 απήχθησαν.
Περισσότεροι από 63.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί στη Γάζα από τότε, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας που ελέγχεται από τη Χαμάς.
Στην ανακοίνωσή του την Παρασκευή, ο Ρούμπιο δήλωσε: «Προτού η PLO και η PA θεωρηθούν εταίροι για την ειρήνη, πρέπει να αποκηρύξουν σταθερά την τρομοκρατία – συμπεριλαμβανομένης της σφαγής της 7ης Οκτωβρίου – και να τερματίσουν την υποκίνηση σε τρομοκρατία στην εκπαίδευση, όπως απαιτείται από το αμερικανικό δίκαιο και όπως έχει υποσχεθεί η PLO».
Πρόσθεσε ότι πρέπει επίσης να τερματίσουν τις προσπάθειες παράκαμψης των διαπραγματεύσεων με την προσφυγή σε διεθνή δικαστήρια κατά του Ισραήλ.
Ο εκπρόσωπος του ΟΗΕ, Στεφάν Ντιζαρίκ, δήλωσε ότι ο ΟΗΕ θα συζητήσει με το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ και ελπίζει ότι το ζήτημα θα επιλυθεί.
«Είναι σημαντικό όλα τα κράτη μέλη, καθώς και οι μόνιμοι παρατηρητές, να μπορούν να εκπροσωπούνται, ειδικά στην περίπτωση της επικείμενης συνάντησης για τη λύση δύο κρατών που θα φιλοξενήσουν η Γαλλία και η Σαουδική Αραβία στην έναρξη της Γενικής Συνέλευσης», δήλωσε ο Ντιζαρίκ.
Εκτός από τη Γαλλία, και το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Καναδάς και η Αυστραλία έχουν ανακοινώσει σχέδια να αναγνωρίσουν το παλαιστινιακό κράτος στη σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης τον επόμενο μήνα.
Το Κράτος της Παλαιστίνης αναγνωρίζεται σήμερα από 147 από τα 193 κράτη μέλη του ΟΗΕ.
Ωστόσο, χωρίς καθορισμένα σύνορα, με Ισραηλινούς εποίκους να ελέγχουν μεγάλες περιοχές της Δυτικής Όχθης – κάτι παράνομο σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο – και με εκκλήσεις να γίνει το ίδιο στη Γάζα, η αναγνώριση ενός παλαιστινιακού κράτους δεν αλλάζει ουσιαστικά την κατάσταση στο έδαφος.