Η Τζόρτζια Μελόνι επιχειρεί να παίξει τον ρόλο της «γέφυρας» ανάμεσα στον Ντόναλντ Τραμπ και την Ευρώπη, σε μια στιγμή που η διατλαντική σχέση δοκιμάζεται όσο ποτέ. Παρά την οργή ευρωπαϊκών ηγεσιών για τις επιθέσεις του Αμερικανού προέδρου σε ΝΑΤΟ και Ε.Ε., η Ιταλίδα πρωθυπουργός επιμένει ότι η ήπειρος «δεν έχει την πολυτέλεια» να στραφεί πλάτη στην Ουάσιγκτον.
Στις Βρυξέλλες και σε πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, η δημοφιλία του Τραμπ βρίσκεται στο ναδίρ, όμως η Μελόνι αντιστέκεται στις πιέσεις για εμπορικά αντίποινα και καλεί σε «βαθύτερη ολοκλήρωση» Ευρώπης–ΗΠΑ, παρά τους τελωνειακούς φραγμούς της Ουάσιγκτον. Χαρακτηριστικό είναι ότι η Ρώμη κινητοποιήθηκε πυρετωδώς για να αποτρέψει αμερικανικούς δασμούς 107% στα ιταλικά ζυμαρικά, φοβούμενη όχι μόνο οικονομικό πλήγμα αλλά και πολιτική ταπείνωση για τη Μελόνι, μετά τις προσπάθειές της να εμφανιστεί ως συνομιλητής του Τραμπ. Την ίδια ώρα, οι δηλώσεις του προέδρου για τους συμμάχους του ΝΑΤΟ στο Αφγανιστάν, όπου η Ιταλία μετρά 53 νεκρούς στρατιώτες, προκάλεσαν «κατάπληξη» στη Ρώμη, με τη Μελόνι να του υπενθυμίζει ότι «η φιλία απαιτεί σεβασμό».
Η Μελόνι ανάμεσα σε Τραμπ και Ευρώπη
Πίσω από τη γραμμή αυτή κρύβεται ένας ψυχρός υπολογισμός: η Ιταλία, με οικονομία οριακής ανάπτυξης και δημοσιονομικά περιθώρια ασφυκτικά, δεν αντέχει ένα «διαζύγιο» από το αμερικανικό δίχτυ ασφαλείας. Η πρόσβαση στην αμερικανική αγορά και η ομπρέλα του ΝΑΤΟ θεωρούνται ζωτικής σημασίας, καθώς η Ευρώπη δύσκολα θα μπορούσε να χρηματοδοτήσει μόνη της ένα αντίστοιχο επίπεδο άμυνας χωρίς τις ΗΠΑ. Πολιτικοί αναλυτές στην Ιταλία προειδοποιούν ωστόσο ότι η επιλογή της Μελόνι να εμφανίζεται ως πιο «κατανοητική» απέναντι στον Τραμπ είναι ένα επικίνδυνο στοίχημα, αφού μεγάλα τμήματα της ιταλικής κοινής γνώμης βλέπουν τον Αμερικανό πρόεδρο ως απειλή για την οικονομική και γεωπολιτική σταθερότητα.
Η ιδεολογική συγγένεια της Μελόνι με το κίνημα MAGA –σκληρή στάση στη μετανάστευση, νόμος και τάξη, πόλεμος κατά του «woke»– κάνει την Ιταλίδα πρωθυπουργό «συγγενή ψυχή» για τον Τραμπ, ο οποίος την αποκαλεί «μία από τους πραγματικούς ηγέτες του κόσμου» και έχει γράψει το εξώφυλλο του βιβλίου της «Giorgia’s Vision». Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ JD Vance υπογράφει μάλιστα τον πρόλογο της αγγλικής έκδοσης, κίνηση που δύσκολα θα έκανε για άλλους Ευρωπαίους ηγέτες όπως ο Εμανουέλ Μακρόν. Ωστόσο, δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο Τραμπ παραμένει δημοφιλής μόνο σε μέρος του δεξιού ακροατηρίου, ενώ ακόμη και στους ψηφοφόρους της Μελόνι αποτελεί διχαστική φιγούρα, γεγονός που την αναγκάζει να κρατά αποστάσεις και να τονίζει ότι «όταν διαφωνεί, το λέει κατά πρόσωπο».
Η Μελόνι, η Γροιλανδία και το Συμβούλιο της Ειρήνης
Το επεισόδιο της Γροιλανδίας έδειξε τα όρια αλλά και τη φιλοδοξία της στρατηγικής Μελόνι. Όταν Δανία, Γαλλία και άλλοι σύμμαχοι έστειλαν στρατεύματα στην αρκτική νήσο, στο πλαίσιο άσκησης του ΝΑΤΟ αλλά και ως μήνυμα προς τον Τραμπ μετά τις απειλές για κατάληψη της περιοχής, η Ουάσιγκτον απάντησε με απειλές για νέους δασμούς σε ευρωπαϊκές χώρες. Η Μελόνι, σε περιοδεία στην Ανατολική Ασία, έσπευσε να τηλεφωνήσει στον Τραμπ από τη Σεούλ, υποστηρίζοντας ότι «το μήνυμα που έφτασε από την Ευρώπη δεν ήταν σαφές» και επιμένοντας ότι οι κινήσεις των συμμάχων δεν είχαν «αντιαμερικανική» πρόθεση αλλά στόχο να αντιμετωπιστούν οι ρωσικές και κινεζικές βλέψεις στην Αρκτική.
Παρά το γεγονός ότι στο Βερολίνο και στο Βορρά πιστεύουν πως ο Τραμπ έκανε πίσω λόγω της σκληρής στάσης τους και των αναταράξεων στις αγορές, η Μελόνι είναι πεπεισμένη ότι η δική της διαμεσολάβηση ήταν κρίσιμη για την αποκλιμάκωση. Το νέο τεστ θα είναι το λεγόμενο Συμβούλιο Ειρηήνης, ο νέος διεθνής οργανισμός που λανσάρει ο Τραμπ ως μέρος του σχεδίου του για τη Γάζα –ένας θεσμός που, όπως έχει αφήσει να εννοηθεί, μπορεί να εξελιχθεί σε εναλλακτική του ΟΗΕ. Η Μελόνι απέρριψε τη συμμετοχή ως πλήρες μέλος, επικαλούμενη νομικά εμπόδια στο ιταλικό Σύνταγμα, αλλά στη συνέχεια χαιρέτισε την πρόσκληση να συμμετάσχει η Ιταλία ως παρατηρητής και αφήνει ανοιχτό αν θα ταξιδέψει η ίδια στην Ουάσιγκτον ή θα στείλει χαμηλότερου επιπέδου εκπροσώπηση, ανάλογα και με το ποιοι Ευρωπαίοι ηγέτες θα δώσουν το «παρών», γράφει η Wall Street Journal.
Την ίδια στιγμή, η Μελόνι δεν διστάζει να συγκρουστεί λεκτικά με άλλους Ευρωπαίους συντηρητικούς, όπως ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος υποστήριξε πρόσφατα ότι η συμμαχία με τις ΗΠΑ πρέπει να στηρίζεται πλέον μόνο σε «ψυχρά συμφέροντα» και όχι σε αξίες που δεν είναι πια κοινές. Η Ιταλίδα πρωθυπουργός απάντησε ότι τέτοιες τοποθετήσεις είναι «πολιτικές σκέψεις» και ότι η διπλωματία απαιτεί δουλειά για «περισσότερη ολοκλήρωση» ανάμεσα στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, ακόμη κι αν στην πράξη τόσο η Ουάσιγκτον όσο και πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες δείχνουν μικρή διάθεση για αυτό.