Η κατασκευή της Μεγάλης Πυραμίδας της Γκίζας αποτελεί εδώ και αιώνες ένα από τα μεγαλύτερα αινίγματα της αρχαιολογίας, καθώς δεν έχει σωθεί κανένα αρχαίο κείμενο που να εξηγεί με σαφήνεια πώς ανυψώθηκαν και τοποθετήθηκαν τα τεράστια πέτρινα μπλοκ της μέσα σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα. Οι παραδοσιακές θεωρίες βασίζονται κυρίως στη χρήση εξωτερικών ραμπών και σε μια αργή, σταδιακή ανέγερση, ωστόσο δυσκολεύονται να εξηγήσουν πώς λίθοι βάρους έως και 60 τόνων υψώνονταν σε ύψος εκατοντάδων μέτρων μέσα σε περίπου δύο δεκαετίες.
Μια νέα μελέτη έρχεται τώρα να προτείνει μια ριζικά διαφορετική εξήγηση, σύμφωνα με το δημοσίευμα της Daily Mail. Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature, ο δρ Σάιμον Αντρέας Σούρινγκ από το Weill Cornell Medicine στη Νέα Υόρκη υποστηρίζει ότι η πυραμίδα κατασκευάστηκε με τη βοήθεια ενός εσωτερικού συστήματος αντιβάρων και μηχανισμών που λειτουργούσαν παρόμοια με τροχαλίες, κρυμμένων στο εσωτερικό της δομής.
Με βάση τους υπολογισμούς του, οι αρχαίοι κατασκευαστές θα μπορούσαν να ανυψώνουν και να τοποθετούν τους ογκόλιθους με εντυπωσιακή ταχύτητα, σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη και έναν λίθο ανά λεπτό. Ο Σούρινγκ εκτιμά ότι κάτι τέτοιο θα ήταν αδύνατο με απλή ανθρώπινη δύναμη και σχοινιά, και ότι απαιτούνταν η χρήση συρόμενων αντιβάρων, τα οποία παρήγαγαν την απαραίτητη ισχύ για την ανύψωση των λίθων στα ανώτερα επίπεδα της Πυραμίδας του Χέοπα.
Η μελέτη εντοπίζει αρχιτεκτονικά στοιχεία στο εσωτερικό της πυραμίδας που φαίνεται να ενισχύουν αυτή τη θεωρία. Επικλινείς εσωτερικές ράμπες, κατά μήκος των οποίων, αντίβαρα θα μπορούσαν να κινούνται προς τα κάτω, δημιουργώντας ανυψωτική δύναμη. Παράλληλα, ο Προθάλαμος, που επί δεκαετίες θεωρούνταν αμυντικό ή ασφαλιστικό στοιχείο για την προστασία του τάφου, επανερμηνεύεται ως ένας μηχανισμός τύπου τροχαλίας, ικανός να βοηθά στην ανύψωση ακόμη και των βαρύτερων λίθων.
Σύμφωνα με αυτή την προσέγγιση, η Μεγάλη Πυραμίδα δεν χτίστηκε απλώς από τη βάση προς την κορυφή, αλλά «από μέσα προς τα έξω». Η κατασκευή ξεκινούσε από έναν εσωτερικό πυρήνα και εξελισσόταν προς τα πάνω, με κρυφά μηχανικά συστήματα να ανεβάζουν τους λίθους καθώς το οικοδόμημα μεγάλωνε.
In 1899 BCE the Giza Complex emerged out of the sea by quake to be found by men after it was submerged 340 years. Earlier in 2239 BC in the Typhon Flood all of North Africa went underwater.
— Archaix (@archaix138) January 21, 2026
In a strange parallel, in 1899 AD the enormous underground labyrinth and galleries… pic.twitter.com/pIa8QIv7gl
Η Πυραμίδα του Χέοπα, η αρχαιότερη και μεγαλύτερη από τις πυραμίδες της Γκίζας, χτίστηκε γύρω στο 2560 π.Χ. ως τάφος του φαραώ Χέοπα, πριν από περίπου 4.585 χρόνια. Η σορός και οι θησαυροί του φαραώ δεν βρέθηκαν ποτέ, ωστόσο το μνημείο παρέμεινε το ψηλότερο ανθρώπινο κατασκεύασμα στον κόσμο για χιλιετίες και είναι το μοναδικό από τα Επτά Θαύματα της Αρχαιότητας που σώζεται σε μεγάλο βαθμό. Φημίζεται για την εξαιρετική ακρίβεια κατασκευής, τα εκατομμύρια λίθων που τη συνθέτουν και το πολύπλοκο δίκτυο εσωτερικών διαδρόμων που οδηγούν στον Βασιλικό Θάλαμο.
Ο Σούρινγκ επισημαίνει επίσης σημάδια φθοράς, χαρακιές και λειασμένες επιφάνειες στους τοίχους της Μεγάλης Στοάς, τα οποία, όπως υποστηρίζει, δεν οφείλονται σε τελετουργική χρήση ή απλή διέλευση ανθρώπων, αλλά σε επαναλαμβανόμενη κίνηση βαρέων έλκηθρων. Αυτά τα ίχνη συνάδουν περισσότερο με μηχανική καταπόνηση από συρόμενα φορτία.
Ο Προθάλαμος, σύμφωνα με τη νέα ερμηνεία, περιλαμβάνει αυλακώσεις στους γρανιτένιους τοίχους, λίθινα στηρίγματα που ενδέχεται να συγκρατούσαν ξύλινα δοκάρια και αδρή κατασκευή, στοιχεία που παραπέμπουν σε λειτουργικό μηχανισμό και όχι σε τελειωμένο τελετουργικό χώρο. Στο προτεινόμενο μοντέλο, σχοινιά θα περνούσαν πάνω από ξύλινους κυλίνδρους, επιτρέποντας την ανύψωση λίθων έως και 60 τόνων, με δυνατότητα ρύθμισης της ισχύος ανάλογα με τις ανάγκες.
Πέρα από μεμονωμένους χώρους, η μελέτη υποστηρίζει ότι ολόκληρη η εσωτερική διάταξη της πυραμίδας αντανακλά μηχανικούς περιορισμούς και όχι καθαρά συμβολικό σχεδιασμό. Οι βασικοί θάλαμοι δεν είναι απόλυτα συμμετρικοί, κάτι που θα ήταν εύκολο αν η κατασκευή γινόταν με απλές εξωτερικές ράμπες. Αντίθετα, οι αποκλίσεις αυτές ενδέχεται να οφείλονται στην ανάγκη προσαρμογής γύρω από εσωτερικά συστήματα ανύψωσης.
Η θεωρία προσφέρει ακόμη πιθανές εξηγήσεις για εξωτερικά χαρακτηριστικά της πυραμίδας, όπως η ελαφριά κοίλανση των πλευρών και οι μεταβολές στο ύψος των λίθινων στρώσεων, τα οποία ίσως αντανακλούν τη μετακίνηση των εσωτερικών ραμπών και σημείων ανύψωσης καθώς το μνημείο υψωνόταν.
Τέλος, το μοντέλο του Σούρινγκ κάνει και ελέγξιμες προβλέψεις. Υποστηρίζει ότι δεν υπάρχουν μεγάλοι άγνωστοι θάλαμοι στον πυρήνα της πυραμίδας, κάτι που συμφωνεί με πρόσφατες έρευνες με κοσμικά μιόνια. Ωστόσο, μικρότεροι διάδρομοι ή κατάλοιπα εσωτερικών ραμπών ενδέχεται να παραμένουν κρυμμένα, κυρίως στα ανώτερα και εξωτερικά τμήματα της κατασκευής.
Αν επιβεβαιωθεί από μελλοντικές ανακαλύψεις, η θεωρία αυτή θα μπορούσε να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι αρχαιολόγοι αντιλαμβάνονται όχι μόνο τη Μεγάλη Πυραμίδα, αλλά και την τεχνολογία κατασκευής πυραμίδων σε ολόκληρη την αρχαία Αίγυπτο.